مادر امام چهارم زين العابدين ( ع ) يك شهبانوى ايرانى به نام جهانشاه ، به عربى سلافه ، ( نوه يا دختر يزدگرد سوم ) بوده است ، ارزش زيادى قايل بودند « 1 » .
بديهى است كه عربها فقط تماشاگر بىحركت اين تحولات نبوده ، بلكه در مقابل اخبارى كه بر علاقهء پيغمبر اسلام ( ص ) به ايرانيان و تهديد اهانتكنندگان به آنان دلالت مىنمود « 2 » و يا ايرانيان را از فرزندان اسحاق برادر اسماعيل ( سر سلسلهء نژاد عرب ) محسوب مىداشت « 3 » و همچنين در مقابل حملات علماى ايرانى به علماى انساب عرب « 4 » و هم در مقابل اين افسانه كه در اصفهان آبى وجود دارد كه بخصوص براى عربها مضرّ است « 5 » ، آرايى به ميان آوردند كه ايرانيّت را امر كمارزشى معرفى « 6 » و استعداد زبان عربى را براى قبول تغييرات مختلف
هامش
1360 / 1361 برابر 762 هجرى ) ؛ چاپ آن در :Charles Schefer : Chrestomathie Persane II , Paris 1885 , S . 1 - 54 . ( Publ . de l'Ec , des langues or . viv . II / 8 / 2 ) .( 1 ) - رجوع كنيد به : نوبختى ( كتاب الفرق ) ، ص 47 به بعد ؛ - ابن خلدون ( بولاق ) ج 1 ، ص 347 .
( 2 ) - رجوع كنيد به :Ignaz Goldziher : Das arabische Stammeswesen und der Islam ( in den Muhamedanischen Studien I ) , S . 74 ; Goldziher , Arab . 117 .( 3 ) - رجوع كنيد به :Goldziher , Arab . 144 f .( 4 ) - رجوع كنيد به :Goldziher , Shu'ub . 190 ff .. - حتى كسى مثل ابن دريد ( 837 - 934 برابر 221 تا 321 هجرى ) ، كتاب الاشتقاق خود را ( چاپ توسط :Ferd . Wustenfeld , Gottingen 1854 .) عالما عامدا به عنوان يك فرد عربى بر ضد دعاوى ايرانيان نگاشته است ( رجوع شود به ص 3 به بعد همين مرجع ) .
( 5 ) - حسينى ( فهرست : 199 ) ، ص 19 ( اين خبر مسلما از اين كتاب ناشى شده است كه در زمانهاى بعد ترجمه گشته است ) .
( 6 ) - رجوع كنيد به :Goldziher , Arab . 117 ff .. - فرزدق « ابن الفارسيه » را به عنوان كلمهء دشنام به كار مىبرد : همين مرجع ص 126 ؛ از كتاب داستان عنتر مىتوان جريدهاى از كلمات استهزاآميز بر ضد ايرانيان ، جمعآورى نمود : همين مرجع ، ص 136 ، پاورقى 5 . همچنين مسيحيان عراق ايرانيان و دين زردشت را به حقارت مىنگريستند :Graf II 138