مجدد براى كسب قدرت از دست رفته ، به اسارت افتاد و فاتحين او را كور كردند و سپس به قتل رساندند . « 1 » مرزبان نيز در رمضان 346 ( برابر با 26 ر 11 تا 25 ر 12 ر 957 ميلادى ) با عنوان فرمانرواى آذربايجان درگذشت و جانشينى « 2 » وى به برادرش وهسوذان اول و پسرش ( پسر مرزبان ) جستان اول ( يا جستان ؟ ) رسيد . همينكه جستان در سال 960 ( برابر 349 هجرى ) با فرمانرواى ارمنستان اختلاف پيدا كرد و يكى از علويان نيز در صدد دخالت در اين كشمكش برآمد وهسوذان توانست خود را به عنوان فرمانرواى اين منطقه تثبيت كند « 3 » و در سال 966 ميلادى ( 355 هجرى ) در مقابل برادرزادهء ديگرش مدعى حكومت شود . « 4 »
موقعيت آل بويه از هيچيك از اين آشفتگىهاى شمال شرقى ايران لطمهاى نديد و همچنانكه موفقيتهاى خويش را تا اين زمان مديون اتحاد و اتفاق خويش بودند ، در آينده نيز به همين علّت موقعيّت آنان به استحكام خود باقى ماند .
هنگام مرگ عماد الدولة در روز 11 نوامبر 946 ميلادى ( 16 جمادى الاولى 338
هامش
( 1 ) - ابن الاثير ، ج 8 ، صفحات 165 تا 167 ؛ - كسروى ( شهرياران گمنام ) ، ج 1 ، صفحات 83 تا 110 ؛ - و نيز :Vlad . Minorsky in der E I , III 803 f . ; Schwarz VI 700 .( 2 ) - ابن مسكويه ( تجارب الامم ) ، ج 2 ، ص 166 به بعد ؛ - ابن حوقل ( چاپ اول ) ، صفحات 251 تا 255 ؛ - ابن الاثير ، ج 8 ، ص 172 و نيز :Justi , Namb . 341 Iks . ( Nr . 4 ) und S . 114 Iks . ( Nr . 4 ) Ross , Dyn . 342( با شجرهء انساب شمارهء 2 )
( 3 ) - ابن الاثير ، ج 8 ، ص 174 به بعد ؛ - كسروى ( شهرياران گمنام ) ، ج 1 ، صفحات 44 تا 48 و ج 2 ، ص 37 و 39 .
( 4 ) - ابن مسكويه ( تجارب الامم ) ، ج 2 ، ص 136 و صفحات 143 تا 154 و 156 به بعد ؛ - ابن الاثير ج 8 ، ص 187 . - نام اين برادرزادهء دوم ، ابراهيم بن مرزبان است كه پس از شكست ، به رى پيش ركن الدولة رفت . - اهتمام به برگشت از آنجا به عدم موفقيت منتهى شد : ابن الاثير ، ج 8 ، ص 188 به بعد ؛ - رجوع كنيد به :