در اين هنگام وضع مغرب ايران به مراتب مبهمتر بود : يعنى گرچه نهضت قرامطه سايهء خود را مستقيما بر اين نواحى نيفكنده بود ، ولى دعاوى بغداد مبنى بر تبعيت مستقيم اين سرزمين از آنجا پيوسته با مخالفت روبرو مىشد . در عين حال قيام كردها در اصفهان كه با نبرد حمدانيان ( كه تازه روز دوم نوامبر 905 ميلادى برابر اول محرم 293 هجرى در موصل منصوب شده بودند ) بر ضدّ اين قوم « 1 » ، ارتباط داشت ، در نتيجهء تسليم سران نظامى ، به زودى درهم شكست ( 908 « 2 » ميلادى برابر 295 هجرى ) . امّا از طرف ديگر فرمانرواى جديد « 3 » صفارى سيستان به نام ليث بن علىّ بن ليث دوباره كوشيد تا به سرزمين فارس تسلط يابد و بدين وسيله سنن خانوادگى خود را دوباره احيا نمايد ، ولى در مقابل وى ، سبكرى كه با اسير نمودن طاهر صفارى شخصيّت خود را نشان داده بود « 4 » ، توفيق يافت كه در سايهء اتحاد با حسين برادر فرمانرواى حمدانى موصل - كه از قم و كاشان يعنى تيولگاه جديد قلمرو فرماندارى خويش ، شتابان به آنجا آمده بود - مهاجمين را دوباره به سيستان براند ( 909 / 910 ميلادى مطابق 297 هجرى ) « 5 » ؛ امّا بلافاصله متعاقب آن بر اثر تحريك يكى از منشيان معزولشدهء سبكرى ، علىّ بن محمد بن فرات وزير بغدادى ، لشكرى به جنگ سبكرى فرستاد .
وى نيز خود را مجبور به فرار ديد و به زودى گرفتار آتش پيكارهاى چند جانبه شد ، بهطورىكه سپاه خليفه توانست به سهولت سرزمين فارس را به تصرف درآورد ، و دوباره آن را به حيطهء قدرت بغداد بيفزايد . « 6 » عاقبت احمد دوم ، سبكرى را
هامش
( 1 ) - ابن الاثير ، ج 8 ، ص 4 و نيز :Canard , Hamd . I 349 f .( 2 ) - عريب ( فهرست :
80 ) ص 18 .
( 3 ) - ابن الاثير ، ج 7 ، ص 177 به بعد .
( 4 ) - رجوع شود به صفحهء گذشته .
( 5 ) - طبرى ، رديف 3 ، ص 2285 ؛ - عريب ( فهرست : 80 ) ، ص 32 ؛ - ابن الاثير ، ج 8 ، ص 18 به بعد ؛ - ابن مسكويه ( تجارب الامم ) ، ج 1 ، ص 16 و 18 ؛ - و نيز :Elias 122( 6 ) - طبرى ، رديف 3 ، ص 2286 ؛ - عريب ( فهرست : 80 ) ، ص 32 به بعد ؛ - ابن مسكويه ( تجارب الامم ) ، ج 1 ، ص 18 به بعد ؛ - ابن الاثير ، ج 8 ، ص 19 .