ايمان ، و نزد بعضى مراد انزال ملائكه و جبرئيل است به آسمان اول ، و قولى آنست كه ملكى عظيم كه روح نام او است با ملائكه فرود آيد يا صنفى از ملائكه كه آنها را روح گويند و فرشتگان ايشان را نبينند الا در آن شب از غروب تا طلوع نازل ميشوند ، يا روح بنى آدم يا حضرت عيسى عليه السّلام بموافقت ملايكه به زمين آيد ، و در بعضى تفاسير مذكور است كه مراد روح حضرت رسالت صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم است كه در آن شب نزول اجلال فرمايد ، و نزد بعضى مراد بروح وحى است كقوله وَكَذلِكَ أَوْحَيْنا إِلَيْكَ رُوحاً مِنْ أَمْرِنا يعنى فرشتگان فرود آيند و با ايشان وحى باشد بتقدير خيرات و منافع و اصح آنست كه جبرئيل عليه السّلام با فرشتگانى كه ايشان را علاقهء آشنايى با اهل زمين است فرود آيند و به خانه هاى مؤمنان فرود آيند و جبرئيل مؤمنانرا مصافحه كند و علامت مصافحه جبرئيل اقشعرار جلد و رقت قلب و اشك چشم بود ، حاصل كه به جهت شرافت اين شب ملائكه و روح فرود آيند * ( بِإِذْنِ رَبِّهِمْ ) * بفرمان آفريدگار خود يا بعلم آفريدگار خود كما قال أَنْزَلَه بِعِلْمِه * ( مِنْ كُلِّ أَمْرٍ ) * از جهت هر كارى بزرگ كه حق سبحانه قضا فرموده است و تقدير نموده در اين سال تا سال ديگر ، يا بهر كارى از خير و بركت يا بهر امرى از روزى و اجل .
( 5 ) - * ( سَلامٌ هِيَ ) * تقديم خبر بر مبتدا به جهت افادهء حصر است اى ماهى الاسلامة نيست اين شب مگر سلامتى يعنى تقدير كرده نشود در او الا سلامت و خير بخلاف شبهاى ديگر چه در غير آن هم بليه و مصيبت قضا كرده مىشود و هم سلامتى ، يا نيست اينشب مگر سلام به جهت كثرت سلام كردن ملائكه در اينشب بر قاعد و قايم و راكع و ساجد اهل ايمان مجاهد گفته سلامتى است از شياطين و وسواس ايشان چه در اينشب ممنوع باشند كه ضررى به كسى برسانند * ( حَتَّى مَطْلَعِ الْفَجْرِ ) * تا دميدن سفيده صبح ، و نزد بعضى تماميت كلام بر قوله بِإِذْنِ رَبِّهِمْ است و * ( مِنْ كُلِّ أَمْرٍ سَلامٌ ) * ابتداء كلام ديگر يعنى از هر امرى در او سلامتى و منفعت و خير است و بعد از آن مىفرمايد كه اين سلامتى و بركت و فضيلت ممتد است تا وقت طلوع فجر .
سورة البينة
و اين را سورة البرية و سورة القيمة نيز گويند و در مدينه نازل شد و گويند كه در مكه فرود آمده و عدد آيات آن نه است نزد بصريان و هشت نزد غير ايشان و اختلاف در آيه مُخْلِصِينَ لَه الدِّينَ است كه بصريست .
ابى بن كعب از پيغمبر صلَّى اللَّه عليه و آله روايت كرده كه هر كه اين سوره را بخواند روز قيامت با بهترين آفريدگان باشد در شبانگاه و بامداد و در رفتن و ايستادن و از ابو درداء مرويست كه رسول صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم