ممتاز باشد در مزيت فضل چه لامات متجانس و متماثل يكديگرند .
( 3 ) - * ( وَالشَّفْعِ وَالْوَتْرِ ) * و سوگند بجفت و طاق مراد جميع اشيااند كه از زوج و فرد خالى نيستند ، و يا مراد شفع ليالى مذكوره و وتر آن است ، و يا روز عيد اضحى كه عاشر ايام عشر است و عرفه كه تاسع آنست ، و از ابو جعفر و ابو عبد اللَّه صلوات اللَّه عليهما مرويست كه شفع يوم ترويه است و وتر يوم عرفه است ، و گويند كه شفع و وتر اشارتست بقوله تعالى فَمَنْ تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلا إِثْمَ عَلَيْه وَمَنْ تَأَخَّرَ فَلا إِثْمَ عَلَيْه لِمَنِ اتَّقى پس شفع نفر اول است كه روز دوازدهم است از ذى - الحجة و وتر نفر ثانى كه روز سيزدهم است ، و مروان فزارى گفته كه عبد اللَّه بن زبير را ديدم كه در مكه ميگفت يا معشر الحاج از راه دور و نزديك آمدهايد با ضعف بسيار كه شبها نخفته و روزها نياسودهايد مبادا كه بجهالت حج خود را باطل كنيد بسبب نظر حرام كه بنگريد يا چيزى نالايق كه بگوئيد يا فرا گيريد يا بگامى كه بنهيد ، اى اهل مكه فراخ گردانيد مساكن و مأكولات را بر حجاج چنان كه خداى بر شما فراخ گردانيده و يارى كنيد ايشان را به آنچه از شما در خواهند چه ايشان وفد خدايند و بر شما حقوق بسيار دارند مردى بپاى خواست از جانب زمزم و گفت يا بن زبير بيان نماى كه ليالى عشر كدامست و شفع و وتر چيست گفت هشت شب و نهم و دهم ذيحجه است و شفع و وتر فَمَنْ تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلا إِثْمَ عَلَيْه در نفر اول وَمَنْ تَأَخَّرَ فَلا إِثْمَ عَلَيْه در نفر ثانى گفت يَوْمَ الْحَجِّ الأَكْبَرِ كدامست گفت روز عيد نحر است ، و گويند وتر آدم است و شفع زوجهء او است و يا شفع جميع مخلوقاتاند كه وَمِنْ كُلِّ شَيْءٍ خَلَقْنا زَوْجَيْنِ و وتر خالق ايشان كه قُلْ هُوَ اللَّه أَحَدٌ و بقول بعضى ديگر شفع عناصراند و وتر افلاك ، يا شفع بروجاند و وتر سيارات يا شفع نماز صبح است و وتر نماز مغرب ، و ابن حصين از حضرت پيغمبر صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم روايت كرده است كه
الشفع و الوتر ، الصلاة منها شفع و منها وتر
و مراد بشفع جميع ايام و ليالى است و وتر روزى كه شب بعد از او نخواهد بود يعنى روز قيامت و يا شفع تضاد اوصاف مخلوقاتست چون عز و ذلّ و قدرت و عجز و علم و جهل و قوت و ضعف و موت و حيات و وتر منفرد صفات الهى چون عز بى ذل و قدرت بيعجز و علم بىجهل و قوت بيضعف و حيرت بىموت و يا شفع درجات جنان است و وتر دركات نيران ، و يا شفع مسجد مكه و مدينه است و وتر مسجد اقصى ، و يا شفع كوه صفا و مروه است و وتر بيت الحرام ، و يا مراد بشفع امير المؤمنين و فاطمهء زهراء است و وتر حضرت خاتم الانبياء صلوات اللَّه و سلامه عليهم اجمعين .
( 4 ) - * ( وَاللَّيْلِ إِذا يَسْرِ ) * و سوگند بشب آن گاه كه بگذرد و منقضى شود و در عقب آن
تفسير كبير منهج الصادقين في الزام المخالفين ( فارسي ) — صفحة 232
مساهمون: الملا فتح الله الكاشاني
ص٢٣٢