نقصان يا از شياطين ، از ابن عباس و مجاهد نقلست كه * ( لَوْحٍ مَحْفُوظٍ ) * از يك دانه در سفيد است طول آن از آسمان تا به زمين و عرض آن از مشرق تا به مغرب و كنارهاى آن از ياقوتست ، و از مقاتل مرويست كه لوح در كنار فرشته ايست بر يمين عرش و او را ماطريون گويند و از انس روايت كردهاند كه لوح در جبههء اسرافيلست ، در تفسير امام حسن عسگرى عليه السّلام مذكور است كه لوح محفوظ دو طرف دارد يك طرف بر جانب يمين عرش است و طرف ديگر بر جانب يسار آن و هر گاه حق سبحانه اراده وحى مىكند آن لوح را بر جبين اسرافيل مىزند و ميكائيل در او نگاه مىكند و آنچه در او مرقوم شده ميخواند و بجبرئيل مىرساند و جبرئيل بانبياء اعلام مىكند ، و ابن عباس فرمود كه سر لوح نوشته كه ( لا إله الا اللَّه وحده و دينه الاسلام و محمّد عبده و رسوله ) هر كه به خدا ايمان آرد و وعدهاى ما را راست داند و متابعت انبياء كند البته او را ببهشت برند ، مرويست كه حق سبحانه در شبانه روزى سيصد و شصت بار در لوح نظر مياندازد براى احياء و اماته و اعزاز و اذلال و غير آن ( 1 ) ، و در روايت آمده كه در لوح هفت خط از نور نوشته دو خط و نيم از براى احوال دنيا است از ابتداء تا انتها و چهار خط و نيم از براى قيامت از نشو و بعث تا وقت رسيدن بهشتى ببهشت و دوزخى بدوزخ .
سورة الطارق
مكيست و شانزده آيتست .
ابى بن كعب از رسول صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم روايت كرده كه هر كه اين سوره را قرائت كند حق سبحانه و تعالى بعدد هر ستاره اى كه در آسمانست ده حسنه براى او بنويسد ، و معلى بن خنيس از ابو عبد اللَّه صلوات اللَّه عليه نقل كرده كه هر كه قرائت او در فريضه سورة الطارق باشد او را در قيامت نزد حضرت عزت جاه و منزلت باشد و از رفقاى انبياء گردد .
و ببايد دانست كه چون حق سبحانه ختم اين سوره نمود بوعيد افتتاح اينسوره كرد به مثل آن و تأكيد نمود به آنكه اعمال عباد محفوظاند براى مجازات آن در معاد و فرمود كه :
هامش
( 1 ) على بن إبراهيم در تفسير خود راجع بلوح محفوظ دو روايت نقل نموده يكى از آن دو روايت از حضرت صادق عليه السّلام مرويست كه روزى جبرئيل نزد پيغمبر اكرم صلى اللَّه عليه و آله نشسته بود نگاه به طرف آسمان كرد و گفت : اينست حاجب پروردگار و نزديكترين خلق و لوح محفوظ ميان دو چشم اسرافيل و از يك دانه ياقوت سرخست پس چون حقتعالى متكلم بوحى شود لوح بر جبين اسرافيل مىخورد و او نظر مىكند و آن وحى را بسوى ما مىافكند و ما آن را در آسمانها و زمين مىبريم .