است بمردان هم چنان كه كه تقصير متعين است بر خنثى و زنان پس حلق حرام باشد بر اين هر دو و حينئذ اگر بجاى تقصير حلق كنند از ايشان مجزى نخواهد بود ، و نيز مجزى نيست در حلق تراشيدن بعضى از سر بلكه واجبست تراشيدن جميع آن اما در تقصير مسمى كافى است چنانچه احاديث صحيحه دالست بر آن ، و بر اصلع و أقرع واجب است امرار تيغ برأس و اين حلق و تقصير واجب است كه در منى باشد پس اگر پيش از حلق يا تقصير از آنجا بيرون آيد واجب است بر او كه مراجعت نمايد و در آنجا احدهما را بفعل آرد و اگر عود متعذر باشد در همين موضع كه ايستاده حلق كند و مر او را سنت است موى را بمنى فرستد تا در آنجا دفن كنند و باقى مسايل در اين باب در كتب فقه مذكور است فليطالع ثمّة .
آوردهاند كه چون رسول در ذيقعدهء سال ششم از هجرت از دخول مسجد الحرام مصدود شد و صلح نمود از حديبيه مراجعت فرمود و در سال هفتم از هجرت در همان ماه كه مصدود شده بود با اصحاب عمره گرفته به مكه آمد و سه روز در آنجا مكث فرمود ، از زهرى منقول است كه حضرت رسالت صلى اللَّه عليه و آله و سلَّم در مكه جعفر بن ابو طالب را بخطبه ميمونهء عامريه دختر حارث عامرى فرستاد ميمونه گفت كه اختيار من عباس بن عبد المطلب دارد و در آن وقت خواهر او ام الفضل بنت حارث زوجه او بود جعفر نزد عباس آمد و صورت حال با وى تقرير كرد عباس قبول اينمعنى نموده ميمونه را بحبالهء آن حضرت صلى اللَّه عليه و آله و سلَّم درآورده ، و هم از زهرى مرويست كه چون رسول صلى اللَّه عليه و آله و سلَّم به مكه آمد باصحاب امر نمود تا مناكب خود را منكشف ساخته بطواف مشغول شوند تا مشركان جلادت و جسامت ايشان را به بينند پس اهل مكه از رجال و نساء و صبيان در آن طواف ملاحظه حال رسول و اصحاب ميكردند و عبد اللَّه بن رواحه پيش رسول شمشير حمايل كرده بود و اين رجز ميخواند :
خلَّوا بني الكفّار عن سبيله
قد أنزل الرّحمن في تنزيله
في صحف تتلى على رسوله
اليوم نضربكم على تأويله
كما ضربناكم على تنزيله ( 1 )
ضربا يزيل الهام عن مقيله
و يذهل الخليل عن خليله
يا ربّ إنّي مؤمن بقيله
إنّي رأيت الحقّ في قبوله
هامش
( 1 ) سهيلى بر آنست كه ، اين مصراع يعنى ( اليوم نضربكم على تأويله ) و هم مصراع اول شعر سوم يعنى ( كما ضربناكم على تنزيله ) را عمار ياسر در صفين گفته و گفتار سهيلى انسب و اقرب بصوابست زيرا كه محاربهء بتأويل با كسى ميكنند كه بتنزيل قرآن معتقد باشد و مشركين مكه عقيده مند بتنزيل نبودند پس خواندن عبد اللَّه بن رواحه اين رجز را ( اليوم نضربكم على تأويله ) در برابر مشركين بسيار بعيد است .