دفاعيهء ابن حجر از معاويه
اكنون كه دفاعيات معاويه را از موقعيت تبهكارانه اش نسبت به خلافت امير مؤمنان ( ع ) و بهانه هائى كه براى قيام مسلحانه اش تراشيده ديديم بيائيد نگاهى به دفاعيه اى بيندازيم كه آخرين هواخواه و پشتيبانش - ابن حجر - ترتيب داده است و چون خويش را از جنگيدن زير پرچم امويان محروم ديده صفحاتى چند در دفاع از سر دسته شان سياه كرده است و در كتاب « الصواعق المحرقة » عذرها و دلائل بى پايه رديف نموده و با گستاخى عرضه كرده است پندارى براهين قاطع است و حجتهاى استوار ! و گر چه اينها را خود اختراع نكرده و از پيشينيانش تقليد و اقتتباس و اتخاذ نموده و از ابن حزم و ابن تيميه و ابن كثير ، لكن با زرنگى و تردستى گرد آورده و چيده و آب و رنگ داده است . مىنويسد : « از معتقدات اهل سنت اين است كه جنگهائى كه ميان معاويه و على - رضى اللَّه عنهما - در گرفته از آن جهت نبوده كه معاويه بر سر خلافت با على كشمكش داشته است ، زيرا چنان كه گذشت ( 1 ) متفقند بر اين كه خلافت حق على بوده است . بنابر اين آشوب داخلى بر سر خلافت بروز نكرده است ، بلكه بدين سبب كه معاويه و همراهانش از على تقاضا داشتهاند كشندگان عثمان را به ايشان تسليم نمايد چون معاويه پسر عموى عثمان بوده است ، و على از آن سر باز زده است بدين گمان كه اگر بخواهد فورا آنان را تحويل دهد چون عشائر آنان بسيار است و به سپاه على آميختهاند موجب اضطراب و اغتشاش خواهد گشت و خلافت را كه انتظام عقيده و آراء مسلمانان بدان وابسته است متزلزل خواهد كرد بويژه آنكه خلافتش در آغاز كار مستحكم و استوار نگشته بود . بدين لحاظ على - رضى اللَّه عنه - فكر
هامش
( 1 ) در صفحهء 71 صواعق نوشته است .