آمد . وقتى فاسق و زشتكار بود فسق و زشتكاريش مانع او از انجام اين تكاليف مىگردد .
و اگر فرض كنيم امام و زمامدار حق و امكان داشته باشد كه فاسق باشد تمام وظائفى را كه زمامدار اساسا براى انجامش تعيين و منصوب مىشود هيچ شمردهايم .
ملاحظه نمىكنيد كه ابتدا و هنگام تعيين زمامدار مىگوئيم بايد حتما فاسق نباشد چون تعيين فاسق به زمامدارى معنايش هيچ شمردن وظائفى است كه به منظور انجامش زمامدار تعيين مىكنيم . همينطور هر گاه زمامدار بعدا فاسق شود و آشكارا به كار زشت دست زند . ( 1 ) »
آرى ، صد هزارى كه از معاويه در ازاى آن بيعت خائنانه گرفته بود ( 2 ) از اختلاف براى پسر عمر اجماع و اتفاق عمومى ساخت چنان كه اين گونه پولها و رشوهها ، در ديگران همين گونه اثرها گذاشت و كارى كرد كه اين فرصت طلبان پول پرست و پيشاپيش آنها پسر عمر دويدند براى بيعت با يزيد . بدينسان ، پس از بيعت با معاويه با پسرش يزيد هم بيعت كرد و بيعت كتبى خود را به شام نزد او فرستاد در حالى كه امام بر حق و سرور آزادگان و پيشواى مقدس دينداران فرزند پيامبر ( ص ) حسين بن على ( ع ) در كنارش و در برابر چشمش بود ، آن پاره اى از پيكر رسالت ، آن مايهء افتخار امامت ، آن مظهر شريعت و دينشناس برين و همسيرت پيامبران ، سرور جوانان بهشتى . . . و دلها شيفتهء زمامدارى او بود و در اشتياق حكومتش مىتپيد .
اما اين آدم به تمام واقعيات و آنچه در اطرافش مىگذشت وقعى ننهاد و در مورد حكومت يزيد اثرى از اختلاف نديد و تضاد سهمگين و خونينى را كه ميان حسين بن على ( ع ) و يارانش از يكسو ، و يزيد و امويان تبهكار و هم مسلكانشان از ديگر سو جامعه را به لرزه درآورده بود هيچ انگاشت و به فرمايش پيامبر گرامى ( ص ) اعتنائى ننمود كه « اين فرزندم - يعنى حسين - در سرزمينى كه كربلا خوانده مىشود كشته خواهد شد . هر كدام از شما كه شاهد آن بوديد بايد او را يارى كنيد . » ( 3 )
هامش
( 1 ) رك : انساب الاشراف ، بلاذرى 5 / 31 .
( 2 ) اصابه 2 / 68 .
( 3 ) . 1 / 232 .