يكصد و سى سال زيسته - برايم روايت كرده كه ابو دنيا محمد بن ( 1 ) اشج برايم روايت كرده كه على بن ابيطالب از قول پيامبر ( ص ) گفته : « عرش جز به عشق ابو بكر و عمر و عثمان و على برآورده نمىشد . . . »
ابن سمعانى در مورد حديثى كه با همين سند و طريق ثبت كرده مىگويد : اين روايتى باطل است و رجال سندش ناشناسند . ( 2 )
ذهبى مىگويد : ابو دنيا اشج دروغسازى است . و مىگويد : با نهايت بيشرمى پس از گذشت سيصد سال از زبان على بن ابيطالب - رضى اللَّه عنه - روايت كرده و با اين روايت رسوا گشته و نقادان او را دروغساز شمردهاند . خطيب مىگويد :
علماى نقل ( حديث ) گفتهء او را ثابت و راست نمىشمارند ، به سال سيصد و بيست و هفت در گذشته ، و حافظان حديث در بارهء او و بىاساسى رواياتش سخنان روشن گفتهاند ( 3 )
21 - عقيلى در قسمت راويان ضعيف ، روايتى ثبت كرده است از طريق مقرى از عمر بن عبيد بصرى - ابو حفص خزاز - از سهيل بن ذكوان مدنى از پدرش از ابو هريره - رضى اللَّه عنه - كه به پيامبر ( ص ) نسبت مىدهد كه فرمود :
« برترين فرد اين امت پس از پيامبرش ابو بكر است بعد عمر آنگاه عثمان » .
عمر بن عبيد را - كه نامش در سند روايت هست - ابو حاتم « ضعيف » شمرده است و چنان كه ابن حبان و ذهبى گفتهاند ( 4 ) شرابفروش بوده است . همچنين نام سهيل هست كه دورى از قول ابن معين مىگويد : سهيل و علاء بن عبد الرحمن روايتهاشان شبيه يكديگر است و روايتشان حجت نيست و مىگويد : علماى حديث هنوز هم به رواياتش اعتماد مىكنند . و مىگويد : ضعيف است . ابو حاتم مىگويد :
روايتش نوشتنى است ، اما قابل استناد نيست . ابن حبان او را در رديف راويان « ثقه » و مورد اعتماد آورده است و مىگويد : اشتباه مىكند . عقيلى از قول يحيى
هامش
( 1 ) - اسمش عثمان است و محمد تصحيف است .
( 2 ) - لسان الميزان 3 / 155 .
( 3 ) - رك : لسان الميزان 4 / 134 - 140 .
( 4 ) - رك : ميزان الاعتدال 2 / 265 + لسان الميزان 4 / 316 .