ميگويد : پيامبر ( ص ) در نطقى مردم را به تدارك سپاه « تنگدستى » تشويق كرد . عثمان گفت : من يكصد شتر را با پالان و ساز و برگش تعهد ميكنم . پيامبر ( ص ) دوباره به تدارك خواند . عثمان گفت : يكصد شتر ديگر با پالان و ساز و برگش بعهدهء من . پيامبر ( ص ) دگر بار به تدارك برانگيخت . عثمان گفت : يكصد شتر ديگر با پالان و ساز و برگش بعهدهء من . ديدم پيامبر ( ص ) در حالى كه با دست اشاره ميكرد فرمود : عثمان از امروز ببعد هر چه بكند عليه او نوشته نخواهد شد . » ( 1 )
اين صحابى بصرى كه از راويان آن روايت است ناشناخته است و از او اثرى جز همين روايت نيست ، و هيچكس از وضع و شرح حالش خبرى ندارد به غير از جعل همين روايت ، و چنان كه ابن عبد البر در « استيعاب » و ابن حجر در « اصابه » تصريح كردهاند وى از پيامبر ( ص ) جز همين نطق ادعائى را نقل نكرده و اين را هيچ صحابىيى از پيامبر ( ص ) نشنيده است !
وانگهى كسى كه در انتهاى سند نامش آمده كيست ؟ فرقد بن طلحه كدام است ؟ ! كى به دنيا آمده و كجا و چه وقت زندگى كرده و شرح حالش چيست ؟ ! ابن مدينى جواب داده است ! ميگويد : نميدانم كيست ! ( 2 )
ديگرى حجاج بن نصير است . مگر ممكن است يكى از پيشوايان علم حديث يا حافظان حديث اين شخص را نشناسند و ندانند علماى رجال درباره اش چه گفتهاند و چگونه او را مورد حمله و انتقاد قرار داده محكوم كردهاند ؟ ! ابن معين ميگويد :
« ضعيف » است . على بن مدينى ميگويد : رواياتش را دور انداختهاند ، مردم چيزى از او نقل نميكردند . نسائى ميگويد : « ضعيف » است . و نيز ميگويد : مورد اعتماد نيست و رواياتش قابل نوشتن نيست . ابن حبان ميگويد : اشتباه مىكند و دچار توهم مىشود . عجلى ميگويد : در حديث شهرت داشت ولى حديثدانان با تلقينات خويش
هامش
( 1 ) مسند احمد حنبل 4 / 75 - حلية الاولياء 1 / 58 .
( 2 ) تهذيب التهذيب 7 / 264 .