عبد الرحمن حاطبى ، چنان كه در « ميزان الاعتدال » ذهبى آمده توسط ابو حاتم رازى تضعيف شده است . از پدرش عثمان نيز در فرهنگ رجال حديث هيچگونه تعريفى نيست .
بنابر اين چه ارزشى دارد آنچه چنين دغلكاران دروغسازى روايت نمايند يا عقيده پيدا كنند ؟ ! بعلاوه ، مولاى متقيان از روى بصيرت كامل به سفر جنگى مىپرداخت و همهء كارها و نبردها و لشكركشيهايش را با مطالعه و دقت نظر و با واقع - بينى انجام داده است و همه را بدستور و بنابه سفارش پيامبر ( ص ) ، و اين از فضائلش شمرده شده است . رسول اكرم ( ص ) چنان كه در جلد سوم گذشت در زمان حياتش اصحاب را به يارى وى در آن كشاكشها تشويق و تحريك ميكرده و مىفرموده : « بعد از من جماعتى خواهند بود كه با على مىجنگند كه خدا عهده دار جنگيدن عليه آنها خواهد بود . بنابر اين هر كس نتوانست با دست و قدرتش عليه آنها جهاد كند بايد با زبانش جهاد نمايد ( يعنى جهاد تبليغاتى ) ، و هر كس با زبان جهاد نتوانست با قلبش بايد جهاد كند ، و پائينتر از اين مرتبه اى نيست ( 1 ) . » و ابو ايوب انصارى و ديگر اصحاب ميگفتهاند . « رسولخدا ( ص ) به ما سفارش كرده كه همراه على با پيمان شكنان بجنگيم . » ( 2 ) پيامبر ( ص ) عائشه ام المؤمنين را از خراميدن جاهليت وار بر حذر داشته و به او گفته : « . . . پندارى همين الان است كه سگان حوأب به طرف تو پارس ميكنند و تو عليه على مىجنگى جنگى ظالمانه » . ( 3 ) و چنان كه در جلد سوم نوشتيم صحت اين حديث كه به زبير فرموده : « تو عليه على مىجنگى در حالى كه به او ستم روا ميدارى ( و جنگت ظالمانه است ) » به ثبوت رسيده است .
بنابر اين ، مولاى متقيان رنج آن لشكركشيها و جنگها را به دستور و سفارش
هامش
( 1 ) رجوع كنيد به : جلد سوم « غدير » .
( 2 ) جلد سوم .
( 3 ) همان جلد .