كر بوده يا نشنيده گرفتهاند يا شنيده و همان روز فراموش كردهاند ؟ ! يا به خاطر سپردهاند اما روزى كه نعش پر شرمترين و بزرگوارترين فرد امت را سه روز در محل زباله رها كرده و دفن نكردند از ياد بردهاند ، آن زمان كه عده اى شبانه دفنش كردند و بدون غسل و كفن و بى آنكه نماز ميت بر او بخوانند ، و آن هنگام كه جنازه اش را سنگباران كرده يكى از دنده هايش را شكستند و در گورستان يهوديان به خاك سپردند و از ترس اينكه گورش را بيابند و بشكافند هيچ سنگ و نشانه اى بر آن ننهادند .
بعلاوه ، سند روايت درست و اساسى نيست ، زيرا « زكريا بن يحيى » در آن است و او « ضعيف » است و شيخ و استادش در بيان سند و متن به خطا ميرفته و در احاديث بسيارى دچار اشتباه گشته است ، و بسيار حديث غريب و بيگانه از ذهن آورده و بسيار كه هيچكس جز او روايت نه نموده است ( 1 ) .
7 - ابن عساكر در شرح حال عثمان از طريق ابو هريره چنين حديثى به پيامبر ( ص ) نسبت داده است : « حيا از ايمان است و با حياترين فرد امتم عثمان است » .
اين حديث را سيوطى « در جامع الصغير » ضعيف و سست دانسته ، و مناوى با او موافقت نموده است ( 2 ) .
يك قاعدهء اساسى در جعل فضائل
بسيارى از روايات به منظور تعبيهء فضائل و مناقب براى اشخاص مورد نظر جعل و ساخته شده است . مطالعه در اين گونه روايات نشان ميدهد كه يك قاعدهء اساسى در جعل فضائل وجود دارد ، و آن اين است كه هميشه سعى شده فضيلتى براى شخص مورد نظر بسازند كه از آن دورو بيگانه است و فاصله اش با آن بيش از هر فضيلت ديگر ، تا به اين ترتيب نقطهء ضعف و مايهء ننگ و فرومايگيش را بپوشانند و مستمسك حمله و انتقاد را از ديگران سلب نمايند . مىبينيم درباره فضائلى براى ممدوح خويش پر گفتهاند كه
هامش
( 1 ) رجوع كنيد به : تاريخ خطيب بغدادى - ميزان الاعتدال - لسان الميزان .
( 2 ) رجوع كنيد به : فيض القدير 3 / 429 .