هر كارى بخواهد و هوس كند انجام ميدهد . در حديثى از پيامبر ( ص ) آمده است كه « هرگاه شرم نداشتى هر كار ميخواهى بكن » . ( 1 ) بنابر اين ، فحش و بددهنى ، خيانت .
فريب ، حيله ، پيمان شكنى ، هرزگى ، شهوترانى ، و امثال آن ضد شرم و حيا است .
به تضاد آنها پيامبر گرامى ( ص ) اشاره فرموده است ، از جمله در اين احاديث شريفه :
شرم از ايمان است و ايمان در بهشت . بد زبانى از خشونت است و خشونت در دوزخ ( 2 )
شرم و كم روئى از ايمان است و ( آدمى ) را به بهشت نزديك و از دوزخ دور ميسازند . فحش و بد زبانى از شيطان است و به دوزخ نزديك و از بهشت دور ميسازند . ( 3 )
اى عائشه ! شرم اگر به صورت مردى در ميآمد مردى صالح ميبود ، و بدكارى و بدگوئى اگر مردى مىشد مردى بد ميبود ( 4 ) .
بدكارى و بد زبانى در هر چيز كه باشد باعث زشتى آن مىشود ، و شرم و حيا در هر چيز باشد مايهء آراستگى آن ميگردد . ( 5 )
خداى عز و جل هرگاه بخواهد بنده اى را گمراه سازد شرم و حيا را از او ميگيرد . وقتى حيا را از او گرفت آدم كينه توز و مورد كينه خواهد شد . چون چنين شد امانت را نيز از دست خواهد داد . وقتى امانتدار نبود خائنى خواهد شد كه به او خيانت نيز مىشود . چون چنين شد حس ترحم و شفقت را از دست خواهد داد . در اين حال مطرود و ملعون خواهد بود . وقتى مطرود و ملعون گشت پيوند اسلام از او گسسته خواهد بود و از مسلمانى بيرون . ( 6 )
هامش
( 1 ) بخارى در « صحيح » ، بخش اخلاق ثبت كرده است .
( 2 ) منذرى در « الترغيب الترهيب » 3 / 165 ميگويد : اين روايت را احمد حنبل ثبت كرده و رجال سندش « رجال صحيح » هستند . ترمذى و ابن حبان در « صحيح » خويش آن را ثبت كردهاند . ترمذى ميگويد : حديثى راست و نيكو است .
( 3 ) « الترغيب و الترهيب » 3 / 165 .
( 4 ) . 3 / 166 طبرانى و ابو الشيخ ثبت كردهاند .
( 5 ) ابن ماجه در سنن 2 / 546 و ترمذى در « صحيح » ثبت كرده است .
( 6 ) « الترغيب الترهيب » 1 / 167 : ابن ماجه ثبت كرده است .