عمر در اواخر ذيحجه سال 23 مرد و سه روز بعد با عثمان بيعت شد . بنابر اين اولين سال حكومت عثمان سال 24 بوده است . وانگهى نه تنها همهء ناقدان و مورخان بلكه حتى يك ناقد يا مورخ نميتواند جرأت اين حرف را به خود بدهد كه شش سالهء اول حكومت عثمان بدون هيچ خطا و خلافى سپرى شده است . صفحات تاريخ حكومتش در آن سالها را خلافكاريهايش سياه كرده است . حتى از نخستين روزى كه به مسند حكومت نشست و شروع كرد به لوليدن در ميان اصطبل و چراگاهش ، پيوسته مىلغزيد و به منجلاب خلاف و انحراف از اسلام مىغلتيد ، مثلا :
1 - بمحض رسيدن به حكومت از اجراى قانون جزاى اسلام در حق عبيد اللَّه بن عمر سرباز زد ، و او جنايت وحشتناكى مرتكب شده بود و هرمزان و جفينه و دختر ابو لؤلؤه را بنا حق كشته بود ، و همهء مهاجران و انصار متفق بودند كه بايد قصاص شود و يكصدا عثمان را به پيروى از قرآن و سنت و اجراى حكم اعدام پسر عمر واميداشتند .
در آنميان عمرو عاص او را اغوا كرد و از اجراى حكم اعدام باز داشت تا خون آن بيگناهان به هدر رفت ، و اين نخستين نقض قانون اسلام بود كه عثمان در نخستين روز حكومتش مرتكب گشت .
2 - بمحض اين كه خليفه شد و از منبر بالا رفت در جائى از منبر نشست كه رسولخدا ( ص ) مىنشست و ابو بكر و عمر ننشسته بودند . ابو بكر يك پله پائينتر مىنشست و عمر يك پله پائينتر از محل ابو بكر . مردم در اين خصوص بناى صحبت را گذاشتند و بعضى گفتند : امروز شر پديدار گشت . ( 1 )
3 - وقتى به خلافت رسيد حكم بن ابى العاص را كه پيامبر گرامى تبعيد و لعنت كرده بود از تبعيدگاه به مدينه باز آورد و تا آخر عمر در آنجا بود . بازگرداندن وى از تبعيد از جمله كارهائى بود كه بر عثمان عيب گرفتند . ( 2 )
4 - در سال 25 سعد بن ابى وقاص را - كه از ده نفرى است كه ميگويند مژده
هامش
( 1 ) تاريخ يعقوبى 2 / 140 - تاريخ ابن كثير 7 / 148 .
( 2 ) رجوع كنيد به : جلد هشتم .