آن به گونه اى شايسته است پس ميانجىگرى جز براى گروندگان به او پذيرفته نيست .
برگرديد به تفسير قرطبى 11 / 154 ، تفسير بيضاوى 2 / 48 ، تفسير ابن كثير 3 / 138 ، تفسير خازن 3 / 243
پس اگر هم گرفتيم كه ابو طالب ( ع ) بر كيش بت پرستى بوده - و پناه به خدا از اين سخن - در اين هنگام داستان آبكينه با همهء فرازهائى كه از سخن خدا و برانگيختهء او آورديم ناسازگار است ، زيرا بر بنياد آن ، پيامبر براى عمويش ميانجيگرى مىكند تا كيفر او سبك شود و در آبكينه جاى بگيرد . پس حديثى را كه با نامهء خدا و آئين نامهء روشن پيامبر ، ناسازگار باشد بايد به دور افكند زيرا در گزارشى درست كه زنجيرهء آن را سرانجام به پيامبر پيوستهاند آمده است كه : پس از من حديثها براى شما افزون مىشود پس اگر حديثى براى شما گزارش كردند آن را با نامهء خداى برتر از پندار روبرو كنيد پس هر چه با آن سازگار بود بپذيريد و هر چه ناساز بود نپذيريد ( 1 )
پس نبايد گول آن را خورد كه داستان آبكينه را بخارى آورده زيرا نگاشتهء او كه « صحيح » خوانده شده خرجين ياوه سرائىها و گنجينهء لغزشها است كه اگر خداى برتر از پندار خواهد به هنگام گفتگو از آن ، تو را - از چگونگى كار - آگاه خواهيم ساخت .
اين جا ديگر گفتگو از گروش و گرايشهاى سرورمان ابو طالب - درودهاى خدا بر او - را با سرودى از استاد فقه و فلسفه و اخلاق ، مهين پيشواى ما استاد محمد حسين اصفهانى نجفى ( 2 ) پايان مىدهيم كه مىگويد :
فروغ راهنمائى در دل عموى پيامبر برگزيده ،
در همان هنگام كه خيلى پنهان و پوشيده است بسيار آشكار و هويدا است .
هامش
( 1 ) اين گزارش را بخارى در صحيح خود آورده است .
( 2 ) يكى از سرايندگان غدير در سدهء چاردهم كه اگر خداى برتر از پندار خواهد زندگى نامهء او بيايد