با ابو بكر خوددارى كردند ( 1 ) و گفتند : جز با على بيعت نمىكنيم يا اينكه گفتند :
از ما اميرى و از شما هم اميرى ( 2 ) ، و چگونه طلحه و زبير و مقداد و سلمان و عمار و ابو ذر و خالد بن سعيد و جمعى از بزرگان مهاجران ( 3 ) از آن امتناع كرده و حاضر نشدند جز با على بيعت كنند و لذا در خانهء آن حضرت اجتماع نمودند ، ولى دست سياست وقت آنها را به زور از خانه بيرون كشيد و به روى آنها داد مىزد : به خدا قسم شما را مىسوزانم يا آنكه براى بيعت كردند حاضر شويد ؟ !
چرا صحابى بزرگوار « سعد بن عباده » از بيعت با ابو بكر خوددارى مىكند و مىگويد : « به خدا قسم اگر جن و انس با شما بيعت كنند من با شما بيعت نخواهم كرد تا نزد پروردگارم بروم و حسابم روشن شود » و تا آخر عمر هم به نمازشان حاضر نشد و در مجمعشان رفت و آمد نكرد و با آنها حج ننمود ؟ ! ( 4 ) و عذر عباس عموى پيامبر اكرم و بنى هاشم چه بوده كه از اين بيعت تخلف كردند و از آن همه پيمانهاى مؤكد صرفنظر نمودند ؟ !
36 - و پيش از همهء اينها امتناع امير المؤمنين عليه السلام از اين بيعت انتخابى و استدلال كوبندهء آن حضرت عليه طرفداران آن مىباشد كه ابن قتيبه مىگويد : « على كرم اللَّه وجهه را پيش ابو بكر بردند و او مىگفت : « من بنده خدا و برادر رسول خدا هستم » به او گفته شد : با ابو بكر بيعت كن ، در جواب گفت : من در امر خلافت از شما سزاوارترم ، از اين رو با شما بيعت نمىكنم و اين شمائيد كه مىبايد با من بيعت كنيد ، شما خلافت را از انصار گرفتيد و در اين كار احتجاج به قرابت با رسول خدا نموديد و از ما اهل بيت نيز ، خلافت را غاصبانه مىگيريد ، آيا شما همان نيستيد كه خود را از انصار به خاطر آنكه محمد ( ص ) از شما است سزاوارتر دانستيد ، در نتيجه زمام امر را به شما سپردند و امارت را به شما تسليم
هامش
( 1 ) مسند احمد ، جلد 1 صفحه 55 .
( 2 ) مسند احمد ، جلد 1 صفحه 405 - طبقات ابن سعد ، جلد 2 صفحه 128 .
( 3 ) رياض النضره ، جلد 1 صفحه 167 .
( 4 ) تاريخ طبرى ، جلد 3 صفحه 198 - 200 - 207 - 210 .