به عبد اللَّه بن عمر فرموده است : « قرآن را در هفت روز بخوان نه بيشتر » و نيز به طريق صحيح از آن حضرت روايت شده : « كسى كه قرآن را كمتر از سه روز بخواند از آن چيزى نمىفهمد » به علاوه عثمان از زمرهء كسانى بشمار آمده كه در هر هفته يك ختم قرآن مىكرده است ( 1 ) .
مشكل ختم قرآن !
مسألهء ختم قرآن ، در كتابهاى علماء اهل سنت به قدرى پيچيده و گوناگون نقل شده كه خود مشكلى شده و شعبه اى از ابهام و تاريكى را بوجود آورده است .
آنان در كتب خود آوردهاند : بعضى از مسلمين تمام قرآن را در يك ركعت نماز بين ظهر و عصر يا مغرب و عشاء و يا غير اينها مىخواندهاند و از اين طائفه بشمار آوردهاند :
1 - عثمان بن عفان اموى كه تمام قرآن را در يك ركعت نماز در شب مىخوانده است ( 2 ) .
2 - تميم بن اوس دارى صحابى ، تمام قرآن را در يك ركعت نماز مى - خوانده است ( 3 ) .
3 - سعيد بن جبير كه از تابعين بوده و در سال 95 ه وفات يافته است ( 4 ) .
4 - منصور بن زاذان متوفى در سال 131 ه تمام قرآن را گاهى بين ظهر و عصر و گاهى بين مغرب و عشاء مىخوانده است . هشام مىگويد : در كنار منصور نماز مىخواندم شنيدم كه ميان نماز مغرب و عشاء دوبار قرآن را ختم كرد و بار سوم تا به سورههاى « طس » رسيده بود كه نماز عشاء شروع شد ، و در آن وقت مردم در ماه رمضان نماز عشاء را تا گذشتن ربع از شب تأخير مىانداختند ، و او بين ظهر و عصر نيز يك ختم قرآن مىكرده است ، و در تهذيب التهذيب آمده : در روز يك
هامش
( 1 ) تذكار قرطبى صفحهء 76 - احياء العلوم جلد 1 صفحهء 261 - حزينة الاسرار صفحهء 77 .
( 2 ) حلية الاولياء جلد 1 صفحهء 57 .
( 3 ) صفة الصفوة جلد 1 صفحهء 310 .
( 4 ) حلية الأولياء جلد 4 صفحهء 73 .