كه مشهورترين نبردهاى عرب است ، به نام او ثبت صفحات تاريخ شد .
( قرص نان حولاء ) از مثلهاى مشهور عرب است : « أشام من رغيف الحولاء » شومتر از نان حولاء .
حولاء زنى خباز بود كه در قبيلهء سعد بن زيد مناة مىزيست ، سبدى نان بر سر مىگذشت ، مردى از ميان سبد نانى ربود ، حولاء گفت : به خدا سوگند نه از من طلبكارى كه حق خود بازجوئى و نه دست گدائى بسويم دراز كردى كه نااميدت كرده باشم ، از چه قرص نان را ربودى ؟ معلوم است كه با فلانى سر نزاع دارى كه پناهندهء او را آزار مىدهى . به حال شكايت نزد پناه دهندهء خود رفت و آن مرد با كمك اقوام و عشيره بر سر ربايندهء نان ريختند ، قوم و عشيرهء آن مرد هم بحمايت برخاستند و هزار تن بر سر يك نان جان باختند ، و نان حولاء مثل شد براى هر چيز بىارزش كه هنگامهء بزرگ به پا سازد .
( تازيانهء عذاب ) از استعارههاى قرآن كريم است « فصب عليهم ربك سوط عذاب » . ( 1 )
« نويرى » هم در كتاب « نهاية الارب » ج 2 ص 23 اين دو بيت را به شاعر گرانمايهء ما نسبت داده است :
- سلام بر پيرى كه به مهمانى دائم آمد و سلام بر جوانى كه رفت و باز نيامد .
- زيباتر از اين چيست ؟ طره اى سپيد همچون عاج بهمراه زلفى سياه چون آبنوس .
هامش
( 1 ) حملهء آتيلاهم در تاريخ به نام تازيانهء عذاب معروف است . ( مترجم ) .