گوينده عبد اللَّه بن ابى بن سلول ، رأس منافقان است و دربارهء او اين آيه نازل شده است .
ابن ابى حاتم از طريق زير نقل مىكند كه آيه : دربارهء معتّب بن قشير نازل گرديده است . مراجعه كنيد تفسير قرطبى 4 / 262 ، تفسير ابن كثير 1 / 418 ، تفسير الخازن 1 / 306
14 - * ( الَّذِينَ قالَ لَهُمُ النَّاسُ إِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوا لَكُمْ ) * ( 1 ) :
« كسانى به مردم گفتند ، مردم براى شما متحد شدند » مرا از ناس اول نعيم بن مسعود اشجعى است ، نسفى در تفسيرش ( 2 ) گويد :
از اين لفظ جمع ، مراد يكى است ، يا او را پيروانى بوده است كه مانند او تأخير و درنگ مىكردند . و خازن گويد : از لفظ عام ، ارادهء خاص شده است .
ابن مردويه به اسنادش از ابى رافع آورده كه نبى اكرم ( ص ) على را با عده اى به دنبال ابو سفيان فرستاد ، مردى از اعراب خزاعه آنان را ديد و گفت : قوم براى شما دست به اتحاد زدهاند . گفتند :
حسبنا اللَّه و نعم الوكيل .
آنگاه دربارهء آنها اين آيه نازل شد . تفسير قرطبى 4 / 279 ، تفسير ابن كثير 1 / 430 ، تفسير خازن 1 / 318 .
15 - * ( يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ الله يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلالَةِ ) * ( 3 ) :
« از شما دربارهء كلاله ( خواهران و برادران ) اظهار نظر مىخواهند بگو خداى نظر مىدهد »
دربارهء جابر بن عبد اللَّه انصارى نازل شده ، او بود كه اظهار نظر ميخواست و مىگفت اين آيه دربارهء من نازل شده است .
تفسير قرطبى 6 / 28 ، تفسير خازن و تفسير نسفى حاشيهء تفسير خازن 1 / 447 .
هامش
( 1 ) آل عمران : 173
( 2 ) آل عمران : 173
( 3 ) نساء : 176