و آنگاه عمر ، كه ميگويد :
علىّ اقضانا ( 1 ) و باز : اقضانا علىّ ( 2 ) :
« نيروى داورى على از همهء ما بيشتر است » .
و از عمر كلمات مشهورى نقل شده كه نشان مىدهد او تا چه حد نيازمند به علم امير المؤمنين بوده است و در اينجا برخى از آنها را ذكر مىكنيم :
1 - لو لا علىّ لهلك عمر ( 3 ) :
« اگر على نبود عمر هلاك ميشد » اين جمله را بارها بر زبان آورده .
2 - « خدايا مرا در مشكلى كه براى گشودنش پسر ابى طالب نباشد قرار مده ( 4 ) .
3 - « سرزمينى كه تو اى ابو الحسن نباشى ، خدا مرا باقى نگذارد » ( 5 ) .
4 - « اى على ! خدا مرا بعد از تو باقى نگذارد » ( 6 )
هامش
( 1 ) حلية الاولياء 1 ر 65 طبقات ابن سعد 459 ، 460 ، استيعاب 4 ر 38 ، 39 حاشيه اصابه رياض النضرة 2 ر 198 ، 244 ، تاريخ ابن كثير 7 ر 359 و گفته است اين كلام از عمر به ثبوت رسيده است ، اسنى المطالب جزرى 14 ، تاريخ الخلفاى سيوطى 115 .
( 2 ) طبقات ابن سعد 860 استيعاب 3 ر 41 ، تاريخ ابن عساكر 2 ر 325 مطالب - السؤل 30 .
( 3 ) اين حديث را احمد و عقيلى و ابن السمان نقل كردهاند ، در استيعاب 3 ر 39 ، رياض 2 ر 194 ، تفسير نيشابورى در سورهء احقاف ، مناقب خوارزمى 48 ، شرح جامع صغير شيخ محمد حنفى 417 در حاشيهء سراج المنير ، تذكرهء سبط 87 . مطالب السؤل 13 فيض القدير 4 ر 357 .
( 4 ) تذكرهء سبط 87 ، مناقب خوارزمى 58 ، مقتل خوارزمى 1 ر 45 .
( 5 ) ارشاد سارى 3 ر 195 .
( 6 ) رياض النضرة 2 ر 197 ، مناقب خوارزمى 60 ، تذكرهء سبط 88 ، فيض القدير 4 ر 357 .