و آشوبى بس بزرگ را ميبينم كه بر شما پيروز شده و دچار آن گشتهايد ( 1 )
و اما موقف و وضع زندگى او بعد از دوران رسول خدا و أمير المؤمنين : او همراه امام دوم امام مجتبى سلام اللَّه عليه بود : در آن هنگام كه لشكرى براى جنگ و پيكار با مردم شام گسيل مىداشت ، عبيد اللَّه بن عباس بن عبد المطلب را احضار كرد و فرمود اى پسر عمو من همراه تو دوازده هزار نفر از شجاعان و دليران عرب و پارسايان و تلاوت كنندگان قرآن را از قوم مصر فرستادهام يك نفر آنان در مقابل يك سپاه و جمعيت ايستاده و آهنگ جنگ با گروهى را خواهد نمود ، اينها را با خود حركت ده و ببر و با نرمى و ملايمت با آنان رفتار كن و باروئى باز با آنان مواجه شو و در مقابلشان متواضع و فروتن باش آنان را نزديك خود قرار بده و خيلى از آنها فاصله مگير اينها بازماندههاى افرادى هستند كه مورد اطمينان أمير المؤمنين بودند بر كنار رود فرات آنان را حركت ده و از فرات بگذر و از مسير مسكن ( 2 ) حركت كن و از آنجا بگذر تا در مقابل معاويه قرار گيرى و رو در روى او جبهه گيرى ، اگر به او بر خورد نمودى او را همانجا نگهدار تا من به تو برسم و به زودى بدنبال تو حركت خواهم كرد من بايد از وضع تو هر روز مطلع شوم و مرا در جريان كار بگذار و با اين دو نفر يعنى : قيس بن سعد و سعيد بن قيس مشورت كن و اگر حادثه اى براى تو رخ داد ، قيس بن سعد امير لشكر خواهد بود و اگر او هم كشته شد سعيد بن قيس برهبرى مردم منصوب خواهد بود ، عبد اللَّه در چنين موقعيت و با اين سفارشات حركت كرد .
و اما معاويه جلو آمد و آمد تا بقريه ( الحيوضه ) در مسكن وارد شد و در آنجا فرود آمد عبيد اللَّه بن عباس هم وارد آنجا شد و در مقابلش صف آرائى كرد ، فرداى آن روز معاويه عده اى را نزد عبيد اللَّه فرستاد ، عبيد اللَّه بسربازانش دستور داد به آنان حمله كنند سربازان عبيد اللَّه سپاهيان اعزامى معاويه را از نزديك خود دور كرده و به اردوگاه خود بر
هامش
( 1 ) تاريخ طبرى جلد ششم ص 47 - كامل ابن اثير ج 3 ص 137 .
( 2 ) مسكن بفتح ميم و سكون سين و كسر كاف محلى است نزديك دجله كه از آنجا تا بغداد چند فرسخ بيشتر نيست در راه تكريت .