بيان كرده است . زيرا جايز است خداوند اين امام را در آخر زمان بيآفريند و مدتى ميان مردم پنهانى بسر ببرد و داراى مبلغانى باشد كه أمر و دعوت او را اجرا كنند و پس از آن اختفاء ، ظهور نمايد و بر كشورها فرمانروائى و بر دولتها استيلا يابد و مالك زمين گردد » « 1 »
علامهء مناوى صاحب فيض القدير
ايشان در شرح روايت « مهدى مردى از فرزندان من است و چهرهاش چون ستارهاى درخشان است » در مطامح مىگويد :
« آوردهاند كه او در ميان اين امت خليفهاى است كه ابو بكر بر او فضيلت ندارد و . . . و روايات مربوط به مهدى فراوان و مشهور است كه آنها را چند تن به صورت جداگانه گردآورى نمودهاند .
سمهودى مىگويد :
« از أخبارى كه دربارهء او ثبت گرديده بدست مىآيد كه وى از فرزندان فاطمه مىباشد و در سنن ابو داود آمده كه او از فرزندان حسن مىباشد و راز آن اين است كه حسن خلافت را براى خدا و ترحّم بر مردم رها كرد و قائم از فرزندان وى ، بهنگام نياز مبرم مردم و آكنده بودن زمين از ستم ، به خلافت مىرسد . و اين سنّت خداوند در بين بندگانش مىباشد كه هركس به خاطر او از چيزى دست برداشت خداوند بهتر از آن را به او و يا فرزندانش عطا مىفرمايد » .
و پس از توجه دادن به مطلب مىگويد :
روايات مربوط به مهدى با حديث « لا مهدى الا عيسى بن مريم » هيچگونه تعارضى ندارد زيرا مراد از آن ، چنان كه قرطبى آورده است يعنى مهدىاى كامل و بر كنار از گناه غير از عيسى نيست .
( رويانى ) در مسند خود از حذيفه نقل كرده كه ابن جوزى و ابن احمد رازى گفتهاند : اين روايتى باطل است . . . و نيز در آن كتاب آمده است كه محمد بن ابراهيم صورى گفته است : در كتاب ميزان به نقل از ابن جلاب گفته كه وى روايت باطل و مجهولى را دربارهء مهدى از رواد نقل كرده است . سپس اين روايت را ادامه داد و گفت اين روايت باطل است » « 2 »
هامش
( 1 ) - الامام المهدى عند اهل السنه ج 1 ص 163 .
( 2 ) - الامام المهدى عند اهل السنه ج 2 ص 54 .