از فرزندان فاطمه مىباشد و پيروان معتزله اين نظر را انكار نمىكنند بلكه در كتابهاى خود به بيان آن تصريح كرده و اساتيد و بزرگانشان به اين امر اعتراف نمودهاند .
با اين تفاوت كه به اعتقاد ما او هنوز آفريده نشده و آفريده خواهد شد . و اربابان حديث نيز به اين عقيده گرايش دارند » « 1 »
و در شرح اين سخن امام ( ع ) كه فرمود : « لتعطفنّ الدنيا علينا بعد شماسها عطف الضروس على ولدها » و در پى آن اين آيه را تلاوت نمود :
« وَ نُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الْأَرْضِ وَ نَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَ نَجْعَلَهُمُ الْوارِثِينَ »
مىگويد :
« اماميه بر اين عقيدهاند كه آن وعده راجع به امام غايب است كه در آخر زمان بر زمين حكمرانى خواهد كرد . و همكيشان ما ( معتزله ) مىگويند : مسلّما اين وعده مربوط به امامى است كه بر زمين فرمانروائى كرده و بر ممالك استيلا مىيابد ولى لازم نيست او حتما وجود داشته باشد . . . و فرقهء زيديه مىگويد : بىترديد كسى كه بر زمين حكمرانى مىكند شخصى فاطمى است و جماعتى از فاطمىها كه بر مذهب زيديه هستند از او پيروى مىكنند ، هرچند اكنون كسى از آنان وجود ندارد » « 2 »
و در شرح اين گفتهء حضرت « پدرم فداى فرزند بهترين كنيزان » مىگويد :
« اما اماميّه براين باورند كه امام دوازدهمين آنان فرزند كنيزى است بنام نرجس ولى معتزله مىگويند او فاطمى است و در زمان آينده از كنيزى ولادت خواهد يافت و اكنون متولد نشده است . . . و زمين را همانگونه كه از ستم انباشته شده ، از عدلوداد مملوّ خواهد كرد و از ستمكاران انتقام مىگيرد و با سختترين مجازات آنان را كيفر مىدهد » « 3 »
امّا اگر مثلا در عصر ما تولّد يابد ، كنيز كجا خواهد بود و فرزند كنيز و فرزند بهترين كنيزان چگونه ممكن خواهد بود ؟ ابن ابى الحديد مىگويد :
« اينكه امام ( ع ) فرمود : « پنهان از مردم بسر مىبرد » اشاره به شخص ياد شده است و اين گفته در مذهب شيعه سودى براى آنان ندارد هرچند تصوّر كرده باشند كه امام نظر آنها را
هامش
( 1 ) - الامام المهدى عند اهل السنه ج 1 ص 164 .
( 2 ) - الامام المهدى عند اهل السنه ج 1 ص 174 .
( 3 ) - الامام المهدى عند اهل السنه ج 1 ص 152 .