بنى عباس بين خودشان و ظاهر شدن مغربى و به تصرف درآوردن شامات در حركت و جنبش فاطميان .
و مراد مرحوم مفيد از حتمى بودن برخى حوادث و پيشامدهاى شمرده شده و مشروط بودن دستهاى ديگر از آنها اين است كه بخشى از اين نشانهها حتما بوقوع مىپيوندد ، همچنانكه در خصوص بعضى از اين علامات ، در اخبار ، تصريح به حتمى بودن آنها شده است مانند سفيانى و يمنى و كشته شدن نفس زكيّه و صيحهء آسمانى و فرورفتن لشكر سفيانى و غير آن . . و بخش ديگرى از اين حوادث مشروط به پيشامدهاى ديگرى در علم خداى سبحان و تقدير اوست زيرا كه هم اوست كه به گذشته و آينده و نسبت به اين حوادث و غير آن ، داناست .
ظاهرا منظور از حسنى ، نفس زكيّه در مكه است و يا جوانى كه نزديك ظهور حضرت مهدى ( ع ) در شهر مدينه به دست لشكريان سفيانى كشته خواهد شد گرچه احتمال دارد او سيّدى حسنى و رهبر حركت اسلامى عراق باشد چه اينكه در برخى روايات هم عبارت « و تحرّك الحسنى » وارد شده است .
امّا كشته شدن نفس زكيّه همراه هفتاد تن از صلحاء ، بعيد نيست كه بر شهيد عاليمقام آية اللّه سيد محمد باقر صدر ( قدس سره ) و گروهى از علماى برجسته و مؤمنينى كه با ايشان بشهادت رسيدهاند و تعداد آنان به هفتاد نفر مىرسد ، منطبق شود . و مقصود از پشت كوفه كه در عبارت حديث آمده نجف مىباشد كه در روايات نيز با عنوان نجف كوفه يعنى ارتفاعات و كوههاى آن شهر ناميده شده است و ازاينرو آن را غرىّ و يا غرييّن مىنامند كه اين نام دو ستون يادبودى است كه نعمان بن منذر پادشاه حيره در آنجا بنا نموده و آنها را با رنگ سفيد نقاشى نمودهاند . البته به شهادت رسيدن آنها لازم نيست كه دقيقا در پشت كوفه اتفاق بيفتد و شايد اصل جملهء « و كشته شدن نفس زكيه در پشت كوفه » يعنى او ( نفس زكيه ) از اهالى نجف و ساكن آنجاست ، امّا هفتاد نفرى كه با وى بشهادت مىرسند نه حديث مربوط به آنان و نه كلام مرحوم شيخ مفيد دلالت ندارد كه آنان نيز اهل نجف باشند ، بلكه آنها به همراه نفس زكيه كه او اهل نجف است بشهادت مىرسند .
روايات ديگرى كه پيرامون سواران مغربى كه در نزديكى كوفه مستقر مىشوند وارد شده ، بيانگر اين معناست كه اين ماجرا در زمان سفيانى و يا نزديك آن واقع خواهد شد .
عصر الظهور ( عصر ظهور ) ( فارسى ) ( 1382 ش ) — صفحة 184
مساهمون: الشيخ علي الكوراني العاملي
ص١٨٤