پايان بخش اين دوازده تن كه مهدى موعود عليه السلام باشد باقى مانده است « 1 » پس به استناد احاديثى كه گذشت به ناچار بايد بپذيريم و معتقد شويم كه وجود شريف آن حضرت تا روز قيامت استمرار مىيابد ، و هم به اين دليل كه خالى نبودن زمين از حجت صحيحترين اعتقاد است ، چه اينكه ابن حجر عسقلانى در شرحى كه بر صحيح بخارى نوشته است آورده : « و دربارهء نماز خواندن حضرت عيسى عليه السلام پشت سر مردى از اين امت ، با اين كه اين مطلب در آخرالزمان و نزديك روز قيامت انجام مىشود احاديث صحيح نيز بر اين مطلب دلالت دارد كه : « زمين هيچگاه از حجّت قائم خداوند خالى نمىشود » ، والله اعلم » « 2 » .
در اين جا ناچاريم به اين مطلب اشاره كنيم كه دلالت اين احاديث شريف بر وجود مهدى مطابق با عقيدهء اماميه و غيبت آن حضرت دلالتهايى واضح و آشكار است اما آنچه باعث پارهاى پيچيدگىها در اين دلالت شده و ما را محتاج به استدلال و تحليل مفصل روايات كرده است ، سكوت محدثان و پردهپوشى آنان نسبت به دلالتهاى آشكار اين روايات يا تلاش آنان براى تأويل نمودن و برگرداندن آنها از مصداق حقيقى آن است امرى كه به سبب طغيان اختلافات سياسى كه عالم اسلامى شاهد آن بوده و بر امور عقيدتى عالم اسلام نيز انعكاس يافته است به وقوع پيوست . درست به همين دليل است كه
هامش
( 1 ) . ملاحظه كنيد كه تمام مورخان اسلام از مذاهب مختلف كه شرح حال پيشوايان دوازده گانهء اهلبيت عليهم السلام رانوشتهاند تاريخ وفات يازده امام را ذكر نموده اما تاريخ وفاتى براى حضرت مهدى پسر حضرت امام حسن عسكرى عليهم السلام ذكر نكردهاند و فقط تاريخ ولادت آن حضرت را آوردهاند اين مطلب حتى بر كسانى كه معتقد نيستند وى همان مهدى موعودى كه در احاديث صحيح نبوى بشارتش آمده نيست ، هم صدق مىكند .
( 2 ) . ابن حجر عسقلانى ، فتح البارى بشرح صحيح البخارى 6 / 385 .