به همين دليل بود كه امام هادى عليه السّلام در چگونگى مطرح كردن امامت حضرت امام حسن عسكرى عليه السّلام و زمان مطرح كردن و كيفيّت شاهد گرفتن بزرگان بر اين مسأله مهارت بسيار زيادى به خرج داد .
از همين مطلب برمىآيد كه رويّهء حضرت امام هادى عليه السّلام حتّى در رابطه با امامت حضرت امام حسن عسكرى عليه السّلام مبنى بر مخفىكارى تبليغاتى بوده است . چراكه گاه به صراحت ، امامت غير او را نفى مىنموده و گاه با كنايه از امامت او سخن گفته و گاه او را با بعضى از صفات توصيف مىكرده است كه از آن در نظر اوّل چنين برمىآمده كه آن حضرت ارادهء امامت كس ديگرى را دارند . امّا در نهايت اين مسأله به امام حسن عسكرى عليه السّلام برگشت مىنمود . كما اينكه از امام هادى عليه السّلام وارد شده است كه امر امامت و پيشوايى پس از من به بزرگترين پسر من مىرسد . چراكه در اوّلين نظر مىبينيم پسر بزرگ آن حضرت شخصى به نام محمّد است كه كنيهء او ابو جعفر مىباشد . امّا بعد با دقّت بيشتر معلوم مىشود كه ابو جعفر در زمان حيات پدر بزرگوارش از دنيا رفته و بنابراين بزرگترين پسر همان امام حسن عسكرى عليه السّلام مىباشد .
اينك تعدادى ازاينروايات كه مىتوان آنها را به حسب تاريخ آنها دستهبندى كرد به نظر خوانندگان محترم مىرسانيم . دستهاى از اين روايات قبل از وفات ابو جعفر پسر بزرگ امام هادى عليه السّلام از آن حضرت صادر شده است . دستهاى ديگر از اين روايات در حين وفات ابو جعفر و دستهاى ديگر بعد از وفات ابو جعفر و دستهء ديگر كمى قبل از شهادت امام هادى عليه السّلام از آن حضرت صادر شده است ، و اگر ما به زمان صدور اين روايات توجّه كنيم كافى است كه بتوانيم برنامهريزى امام هادى عليه السّلام را كاملا درك نمائيم . برنامهاى كه با واضح و درخشان كردن حقّ براى اهل آن - كه به اين حقيقت دست يافته بودند كه هيچگاه زمين از حجّت خالى نمىشود ، حال آن حجّت يا ظاهر و
أعلام الهداية ( پيشوايان هدايت ) ( فارسى ) — صفحة 228
مساهمون: منذر حكيم
ص٢٢٨