برترى چنين كسانى نسبت به ديگر بندگان خدا ، همانند برترى ماه شب چهارده بر دورافتادهترين و كمسوترين ستارگان آسمان است . « 1 »
ب ) توحيد
از ابو داوود بن قاسم جعفرى روايت شده است : « به ابو جعفر ثانى عليه السّلام گفتم : معناى « احد » [ در آيهء ]
قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ
چيست ؟
فرمود : [ احمد همانى است ] كه بر يگانگىاش اتفاقنظر وجود دارد و خداى - عز و جل - در اينباره مىفرمايد : «
وَ لَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ وَ سَخَّرَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ لَيَقُولُنَّ اللَّهُ فَأَنَّى يُؤْفَكُونَ
« 2 » ثم يقولون بعد ذلك : له شريك و صاحبة » ؛
و اگر از آنان بپرسى : چهكسى آسمانها و زمين را آفريده و خورشيد و ماه را [ چنين ] رام كرده است ؟ حتما خواهند گفت : الله .
همينها پس از چنين اقرارى ، براى خدا شريك و همسر قائل مىشوند .
گفتم : معناى آيه
لا تُدْرِكُهُ الْأَبْصارُ . . .
« 3 » چشمها او را درنمىيابند چيست ؟
فرمود : اى ابو هاشم ، تصور دلها از [ قدرت ] ديدگان برتر است ، زيرا مىتوانى [ سرزمين ] هند و سند و ديگر سرزمينهايى كه نديده و وارد آن نشدهاى تصور كنى ، اما با نگاه نمىتوانى آن را ببينى . [ در مورد خداى - عز و جل - اينگونه نيست ، زيرا حتى ] تصور قلبى نمىتوانند او را درك كند ، چه رسد به اينكه ديدگان او را ببينند ! « 4 »
هامش
( 1 ) . الاحتجاج 1 / 9 .
( 2 ) . عنكبوت / 61 .
( 3 ) . انعام / 103 .
( 4 ) . همان 2 / 338 .