مقبوليت دارد ، در ميان عامهء مردم و تمام طبقات امت ، از جايگاه و منزلت والايى برخوردار است . عباسيان در مورد ازدواج امام جواد عليه السّلام با دختر مأمون به مأمون اعتراض كردند و گفتند : « اى امير المؤمنين ، دخترت و نور ديدگانت را به همسرى كودكى [ نه ساله ] درمىآورى كه دين خدا را كاملا نشناخته و حرام و حلال ، واجب و مستحب را نمىداند ؟ خوب است درنگ كنى تا دانش آموزد ، قرآن را فراگيرد و حلال را از حرام بازشناسد !
در اين هنگام بود كه مأمون يافتههاى خود را دربارهء امام جواد عليه السّلام و پايگاه مردمى آن حضرت و نيز منزلت والاى او بازگفت و به آنان چنين پاسخ داد : به يقين او از شما عالمتر و نسبت به خدا و رسول و سنت و احكام او آشناتر است . و هم او كتاب خدا را بهتر از شما مىخواند ( مىشناسد ) و به محكم و متشابه ، ناسخ و منسوخ ، ظاهر و باطن ، خاص و عام و تنزيل و تأويل قرآن از شما آگاهتر است » . « 1 »
اين واكنش مأمون نشان مىدهد كه او با دقت و كارآزمودگى تمام با امام جواد عليه السّلام تعامل داشت و گوياى بعد گستردهاى بود كه اين پيوند از آن برخوردار شد . وانگهى سرداران ، پردهداران ، خاصان خليفه از مرتبهء توجه مأمون نسبت به امام جواد عليه السّلام آگاه مىشدند .
2 . همانطور كه پيشتر خوانديم ، مأمون به دوستى و ارج نهادن به امام جواد عليه السّلام تظاهر مىكرد ، اما او از اين كار دو هدف را دنبال مىكرد :
نخست : جذب حمايت تودهء مسلمانان طرفدار و دوستدار اهل بيت عليهم السّلام بود . لذا مىبايست براى رسيدن به هدف ، خود را دوستدار و ارجگذار به
هامش
( 1 ) . على بن ابراهيم ، تفسير القمى 1 / 182 و حويزى ، تفسير نور الثقلين 1 / 673 .