[ كلمه ] لا إله إلّا اللّه دژ [ مستحكم ] من است . هركس آن را بر زبان آورد ، وارد دژ من شده است و هركس وارد دژ من شود ، از كيفر من ايمن باشد .
« احمد بن حنبل » دربارهء سند اين حديث گفته است : « و هذا إسناد لو قرىء على المجنون لأفاق » ؛ « 1 » اين سلسله سند [ آنچنان درست و بابركت است كه ] اگر بر ديوانه خوانده شود به يقين شفا خواهد يافت .
وانگهى « مسند الامام الرضا عليه السّلام » بيش از دو هزار متن در خود دارد كه شامل مباحث : اعتقادات ، فقه ، اخلاق ، تفسير ، تاريخ و احتجاجات است كه اين بخش از كتاب ، مهمترين و اصليترين موضوعى است كه « مسند » را تشكيل مىدهد . مباحث دانش و شناخت كه جايگاهى اصيل در نصوص امام عليه السّلام دارد آنچنان گسترده و پردامنه است كه در اين ابواب نمىگنجد . البته نصوصى كه به اصول اعتقادات ، شريعت و موضوع امامت مىپردازد ، گسترده و مفصل است و از توجه خاص امام عليه السّلام برخوردار بوده است . امام رضا عليه السّلام با اين نصوص ، بهويژه موضوع امامت ، « 2 » با مردود خواندن و ابطال منطقى مذاهب و فرقههايى كه به نحوى از مذهب اهلبيت عليهم السّلام جدا شده بودند ، تمام راههاى نفوذ و رخنهء آنان را بست .
با تأملى در احتجاجات امام رضا عليه السّلام صراحت و اعتراض را در آن مىبينيم كه « تقيه » و بيان گزينشى حقايق تاريخى در آنها جايى ندارد ، بلكه امام رضا عليه السّلام با اين آگاهى كه كشته شدن در راه عقيده پايان كار او را رقم مىزند ، با
هامش
( 1 ) . بحار الانوار 48 / 107 ( به نقل از : مناقب آل أبى طالب 3 / 433 ) و اعيان الشيعه 1 / 100 .
( 2 ) . نصوصى كه دربارهء امامت از امام رضا عليه السّلام صادر شده ، به پانصد مورد مىرسد . البته احتجاجاتى كه دربارهء امامت صورت گرفته ، و در دو كتاب : « الإصطفاء و النبوة » و « الأدعية و تفسير القرآن » آمده و به موضوع امامت ارتباط دارد حجم بزرگى را به خود اختصاص مىدهد و در مجموع و بهطور تقريبى ، يك چهارم تراث آن حضرت را تشكيل مىدهد .