هرگاه واليان دروغ گويند آسمان باران خود را دريغ كند ، و اگر سلطان ستم روا دارد دولت ، حقير و خوار شود و اگر از دادن زكات دريغ شود دامها بميرند . « 1 »
امام رضا عليه السّلام هماره به رساندن زكات به مستحقان آن تشويق مىكرد . چون از آن حضرت دربارهء دادن زكات به غير مؤمن پرسيده شد ، حضرت فرمود : نه و زكات فطره [ نيز روا نباشد ] . « 2 »
و نيز مىفرمود : و زكات فطره واجب است . . . دادن آن جز به اهل ولايت ( شيعيان ) جايز نيست ، زيرا [ زكات ] واجب است . « 3 »
آنچه از زبان امام رضا عليه السّلام ذيلا نقل مىشود ، نشان مىدهد كه چگونه حاكمان اموال مسلمانان را به غارت برده و بىهيچ محدوديتى و مانعى شرعى آنها را صرف هوسهاى خود مىكردند . حضرت رضا عليه السّلام به منظور رويارويى با چپاولگرىهاى حاكمان جور از مردم مىخواست تا خمس اموال خود را به امامان بر حق برسانند و از دادن آن به حاكمى كه منصب خلافت را غصب كرده و به ناحق بر آن تكيه زده ، خوددارى كنند . آن حضرت در پاسخ يكى از بازرگانان فارس نوشت : [ بدانكه ] تصرف در مالى جايز و رواست كه از راهى كه خداوند روا داشته [ به دست آيد ] . خمس ، ما را بر اداى بدهى و هزينهء زندگى خانواده و موالىمان يارى مىدهد و [ به وسيلهء آن ] بخشش كرده ، آبروى خويش را در برابر آن كس كه از يورش او بيم داريم ، حفظ مىكنيم ، پس آن را از ما دريغ مكنيد . [ آگاه باشيد كه ] دادن خمس كليد روزى شما و مايهء پاك شدن گناهانتان است . « 4 »
آن حضرت مردم را به همراهى و هميارى اقتصادى فراخوانده ، بدان
هامش
( 1 ) . وسائل الشيعه 9 / 31 ( به نقل از : شيخ طوسى ، امالى 1 / 77 ) .
( 2 ) . همان / 339 ( به نقل از : كافى 3 / 547 ) .
( 3 ) . همان / 339 .
( 4 ) . همان / 538 ( به نقل از : كافى 1 / 460 ) .