والى هارون در خراسان به هشتاد ميليون رسيده بود . « 1 »
ثروتى كه از هارون برجاى ماند فراتر از تصور بود . او يكصد ميليون دينار نقد و معادل يكصد ميليون و پانزده هزار دينار ، كالا ، جواهر ، ستور و . . . از خود برجاى گذاشت . « 2 »
فرزندان هارون در اشرافيگرى و چپاول اموال مسلمانان ، راه پدرشان هارون را دنبال كردند . محمد امين عمارتى ساخت و آن را با فرشى زربفت و ابريشمين كه آن را از حرير و ديبا پر كرده بودند ، مفروش كرد . « 3 »
او بىاعتنا به فقر و فلاكت مسلمانان ، بيت المال ايشان را به بازى گرفته ، هر گونه و در هر راهى كه مىخواست ، بىمحابا خرج مىكرد . روزى ماهى كوچكى براى او صيد كردند . او يك جفت گوشوارهء طلا كه هريك به دانهاى مرواريد مزين شده بود به گوش آن موجود كوچك كرد . « 4 » او اموال مسلمانان را خرج خوشگذرانىها و همنشينان خود و خواجگان مىكرد . « 5 »
مأمون نيز از اين قافله عقب نمانده ، اموال فراوان و بىشمارى هزينهء عروسى خود كرد و دستور داد تا خراج يك سال فارس و اهواز به پدر همسرش داده شود . « 6 »
اطرافيان والى بغداد ( كه از سوى او منصوب شده بود ) دست تطاول به بيت المال و دارايى مسلمانان دراز كرده بودند و كسى را ياراى آن نبود تا آنان را از اين تعدىها بازدارد . « 7 »
آنچه گذشت تنها اندكى از بىعدالتىها ، چپاولها و غارتگرىهاى اين خاندان بود .
هامش
( 1 ) . تاريخ طبرى 8 / 324 .
( 2 ) . تاريخ الخلفاء / 237 .
( 3 ) . مروج الذهب 3 / 392 .
( 4 ) . همان / 394 .
( 5 ) . الكامل في التاريخ 6 / 294 .
( 6 ) . مروج الذهب 3 / 443 .
( 7 ) . تاريخ طبرى 8 / 551 .