74 . اى هشام ، [ بدان كه ] گياه در زمين نرم و هموار مىرويد و در سنگ محكم سر بر نمىآورد . از همينروست كه حكمت در دلهاى متواضع پديد آمده و سامان مىگيرد ، نه در دلهاى متكبر و سركش ، زيرا خداوند ، فروتنى را ابزار خرد و تكبر را ابزار نادانى قرار داده است . آيا نمىدانى كه هركس [ بىباكانه ] به سمت سقف ، سر فراز مىكند ، لاجرم شكستن سر در پى خواهد داشت و هركس سر فرو افكند از سايهء سقف بهره جسته ، در آن پناه مىگيرد ؟ به همين صورت است كه هركس براى خدا فروتنى نكند خدايش فرو افكند و هركس براى خدا تواضع ورزد ، خدايش رفعت و بلندى دهد .
75 . اى هشام ، چه زشت [ و سخت است ] بينوائى پس از توانمندى و تن دادن به گناه پس از [ عمرى ] زهد و بندگى . زشتتر از آن ، [ كار ] عابدى است كه [ پس از روزگارى بندگى خداوند ] بندگى خدا را ترك كند .
76 . اى هشام ، زندگى براى دو كس نيكو و پر از خير است : شنوندهاى بيدار و گويندهاى عالم [ و آگاه ] .
77 . اى هشام ، هيچ چيزى بهتر و برتر از عقل ، ميان مردم قسمت نشده است . خفتن خردمند از شب زندهدارى جاهل برتر است و هرپيامبرى كه مبعوث شد [ از نظر عقل ] سرآمد عاقلان بود تا عقلش برتر از تمام كوشش كوشندگان [ در عبادت ] باشد . [ بدان كه ] هيچ بندهاى واجبى از واجبات خداوند را نتواند به جاى آورد ، مگر اينكه در بند بندگى خدا باشد .
78 . اى هشام ، رسول خدا فرمود : « هرگاه مؤمن را خاموش يافتيد به دو نزديك شويد ، چرا كه او حكمت را فرامىگيرد [ و مىآموزد ] . مؤمن كم سخن گويد و بسيار عمل كند و منافق بسيار گويد و كم عمل كند » .
79 . اى هشام ، خداوند به حضرت داوود عليه السّلام وحى كرده ، فرمود : به بندگانم بگو : ميان خود و من عالمى شيفتهء دنيا شده [ واسطه ] قرار ندهند ، چرا كه آنان را از ياد من ، راه من ، محبت و دوستى من و مناجات من بازمىدارد . اين عالمان ، راهزنانى هستند كه راه بندگان مرا به سوى من قطع مىكنند . كمترين كارى كه با آنان مىكنم اين است كه شيرينى محبت و دوستى و مناجات با خودم را از دل آنان برمىگيرم » .
أعلام الهداية ( پيشوايان هدايت ) ( فارسى ) — صفحة 277
مساهمون: منذر حكيم
ص٢٧٧