بخش نخست ويژگىهاى عصر هارون الرشيد و موضعگيرىاش در مورد امام كاظم عليه السّلام
اگر درصدد مقايسه ميان مراحل گوناگون زندگى امام كاظم عليه السّلام برآييم ، بىترديد مىبينيم كه سالهاى پايانى عمر امام كاظم عليه السّلام سختترين مراحل زندگى حضرت بوده و بيشترين آزار و اذيتها در اين دوره بر امام عليه السّلام رفته است . اين دوره از زندگى امام عليه السّلام كه چهارده سال و چند ماه « 1 » بود در حكومت هارون الرشيد گذشت . هارون ، تمام كينههاى جاهلى و انباشتههاى درون پليد خود را كه سراسر كينه و نيرنگ بود نسبت به اهل بيت عليه السّلام روا داشت .
تصميمگيرى و سياست ستمكارانه و جبارانهء هارون عليه خاندان رسالت ، او را از اسلافش متمايز مىكرد . هارون سياستى پى ريخت كه طى آن از پاى در آوردن حركت و فعاليت امام عليه السّلام و جدا كردن او از امت و سپس زندانى كردن حضرت را دنبال مىكرد تا زمينهء كشتن امام عليه السّلام در زندان براى او فراهم شود . از اينرو بود كه امام كاظم عليه السّلام براى فعاليتهاى خويش روشهاى جديد و متفاوتى نسبت به شيوهء امامان پيش از خود برگزيد و بدين ترتيب مرحلهء جديدى از زندگى خود را آغاز كرد .
هامش
( 1 ) . اعلام الورى 2 / 7 ؛ بحار الانوار 48 / 1 حديث 1 ( به نقل از اعلام الورى 2 / 7 ) .