كار انقلابى براى امت اسلام مفيد بود و بههمين جهت است كه مىبينيم امام صادق عليه السّلام با اينكه مىدانستند نتيجهء انقلابها چه مىشود اما باز اين طرز تفكر را عميقا در جان شيعه رسوخ داده و چنان كه خواهد آمد به يارى انقلابيون مىپرداختند .
زيد قيام خود را آغاز كرد و پس از جنگى ويرانگر توانست به پيروزى قاطعى در برابر امويان دست يابد كه اگر فتنهء داخلى در ميان سپاهيانش روى نمىداد جنگ به نفع زيد به اتمام مىرسيد ، اما بعضى از نيروهاى نفوذى كه طرفدار هشام بودند در معركهء جنگ بر او داخل شده و نظرش را دربارهء ابو بكر و عمر جويا شدند ، زيد گفت : خدا ابو بكر و عمر دو صحابى پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و إله را رحمت كند و سپس از آنها پرسيد : شما قبل از امروز كجا بوديد ؟
هدف دشمنان از القاى چنين سؤالى در چنان موقعيت خطرناك و معركهء جنگ يكى از دو هدف بود كه هركدام از آن دو به وقوع مىپيوست شكست زيد حتمى بود . كيفيت اين توطئه از اين قرار بود كه يا زيد از شيخين بيزارى مىجست كه در اين صورت به بهانهء اسائه ادب به شيخين كشته مىشد و اين وسيلهاى بود كه امويان و جانشينانشان از آن براى نابود كردن دشمنان خود استفاده مىكردند . و يا اينكه زيد از ظالمان و غصبكنندگان حق اهل بيت عليهم السّلام بيزارى نمىجست كه باز هم اين عمل موجب تفرقه و اختلاف ميان يارانش مىگرديد .
اين سلاح مؤثر كه والى كوفه يوسف بن عمر آن را به كار بست كار خود را كرد و پيمانشكنان و طمعكاران سپاه را پراكنده ساختند ، به علاوه يوسف بن عمر بهوسيلهء جاسوسان خود براى ياران زيد پول فرستاد تا آنان را
أعلام الهداية ( پيشوايان هدايت ) ( فارسى ) — صفحة 96
مساهمون: منذر حكيم
ص٩٦