سرآمد همهء مردم بوده است . و از هيچكدام از فرزندان و اعقاب « حسنين » يعنى امام حسن و امام حسين عليهما السّلام در رشتههاى مختلف علوم و بلاغت ادبى ، كسى چون او پيدا نشده است « 1 » .
آن حضرت اقيانوس دانش و معرفت الهى را در ميان جامعهء بشرى به راه انداخته و در تكامل عقل انسانى در جامعه نقش بسزايى داشته است . اين مهم به واسطهء انتشار دانشها و علوم مختلف آن حضرت صورت پذيرفته است . امام باقر عليه السّلام چشم دنيا را با به دنيا آوردن فرزندى روشن نمود كه شاخهاى از درخت نبوت و بوستان امامت بود ، از معدن حكمت و دانش و از خاندانى بود كه خداوند پليدى را از آنان زدوده و به بهترين وجهى پاك و طاهرشان نموده بود .
مادر پاكيزه
مادر امام جعفر صادق عليه السّلام بانويى پاك و پاكيزه به نام امّ فروه ، دختر قاسم بن محمّد بن ابى بكر فقيه بوده است « 2 » . وى از نظر عفّت ، شرافت و فضيلت از بزرگزنان عصر خود بوده است . وى در خانهء پدرى پرورش يافته كه از چهرههاى درخشان زمانهء خود بوده و فقه و معارف اسلامى را نيز از شوهر
هامش
( 1 ) . الفصول المهمه / 192 .
( 2 ) . اصول كافى 1 / 472 ، تاريخ اهل البيت 122 ، ارشاد 2 / 80 ، تذكرة الخواص 306 و 307 .
اما دربارهء قاسم بن محمد بن ابو بكر مىتوان گفت كه او يكى از فقيهان گرانقدر و مورد احترام خليفهء زمان خود عمر بن عبد العزيز بوده و دربارهء او گفته است اگر چنين اختيارى داشتم او را به منصب خلافت مىنشاندم ، وى عمر طولانى داشته و در آخر عمر نابينا نيز گرديده بود ، چون هنگام وفاتش فرارسيد به پسرش گفت قبر مرا با زمين همسطح كن و هشدار كه پس از من هرگز نگوى پدر م چنين و چنان بود ، وى در مكانى به نام قديد كه مكانى ميان مكه و مدينه است وفات كرده است ، شرححال او را مىتوان در اين كتابها يافت صفة الصفوة 2 / 51 - 52 ، المعارف 102 ، معجم البلدان 3 / 313 و وفيات الاعيان 4 / 59 .