فقيهترين مردم آن كسى است كه اختلاف آراء مردم را بهتر بداند ؟ ! « 1 » .
روش سوّم : سياست امام صادق عليه السّلام در برابر حكومت منصور همان رويّهء سابق كه روش تغيير و اصلاح بود بوده و داراى ويژگىهاى مسالمتآميز بود ، از سابق هم به صورت غير مستقيم به منصور فهمانده بود كه درصدد برنامهريزى براى انقلاب بر ضدّ او نيست . بلكه چندين بار به او تصريح كرده بود كه چنين قصدى ندارد . امّا منصور مطمئنّ نبود كه امام به حركت و قيام دست نخواهد زد . اين ظنّ منصور به خاطر بسيارى طرفداران و پيروان امام صادق عليه السّلام بود .
در روايتى كه اكنون مىخوانيم ، امام صادق عليه السّلام از شكّ و شبهههايى كه منصور هنگام ديدار با امام صادق عليه السّلام بر آن حضرت وارد كرده بود ، سخن به ميان آورده است :
حمران روايت مىكند كه وقتى در نزد امام صادق عليه السّلام از بنى عبّاس و سوء ظنّ آنان نسبت به شيعه سخن به ميان آمد فرمودند : « من همراه ابو جعفر منصور سير مىكردم و او سوار بر اسب در موكب خود حركت مىكرد . از جلو و پشت او اسبان در حركت بوده و من در كنار او سوار بر درازگوش بودم . منصور به من گفت :
اى ابا عبد اللّه ، سزاوار است كه تو از نيرو ، پيروزى و عزّتى كه خداوند به ما عطا كرده است مسرور و خوشحال باشى و هيچگاه به مردم نگويى كه تو و اهل بيتت به خلافت سزاوارتر از ما هستى تا بدينوسيله ما را نسبت به خود و اهل بيتت تحريك نمايى .
امام صادق عليه السّلام مىفرمايد : به منصور گفتم : هركس چنين خبرى از من به تو رسانده
هامش
( 1 ) . سير اعلام النّبلاء 9 / 543 ، مناقب آل ابى طالب 4 / 277 به نقل از مسند ابو حنيفه تأليف ابو القاسم بغّار .