نامش مانند نام من است . او علم را مىشكافد . يعنى دانش و معرفت از سينهء او فوران مىكند .
پس هنگامى كه او را ديدى سلام مرا به او برسان . محمّد باقر در ميان برادران خود جانشين پدر بزرگوارش حضرت زين العابدين گرديد . وى وصىّ زين العابدين بوده و زمام امور امامت را پس از پدر بزرگوارش در دست م مىگيرد « 1 » .
14 . علىّ بن محمّد بن احمد مالكى - معروف به ابن صبّاغ - چنين مىگويد : محمّد بن على بن الحسين عليهم السّلام گذشته از آنچه را كه از دانش ، آقايى ، فضيلت ، رياست و امامت در او جمع آمده بوده ، داراى ويژگى جود و كرم آشكار در ميان عوام و خواصّ بوده است . كرم آن حضرت در ميان تمام مردم زبانزد بوده و آن حضرت عليرغم بسيارى عيال و وضع مالى متوسّط معروف به فضيلت و احسان بوده است « 2 » .
15 . ابن خلّكان گويد : ابو جعفر محمّد بن على زين العابدين بن حسين بن علىّ بن ابى طالب ( رضى اللّه عنهم اجمعين ) ملقّب به باقر يكى از امامان دوازدهگانه است . . . آن حضرت دانشمندى بوده كه سيادت و بزرگى داشته است « 3 » .
16 . احمد بن حجر گفته است : وارث امام زين العابدين عليه السّلام از ميان فرزندانش كه عبادت ، دانش و پارسايى او را به ميراث برده باشد ابو جعفر محمّد باقر است . لقبش يعنى باقر از ريشهء بقر الارض يعنى شكافتن زمين و شيار كردن آن گرفته شده است و همچنان كه گنجهاى پنهان از دل زمين با كندن و شكافتن خارج مىشود آن حضرت نيز سينهء دانشها را شكافته و گنجهاى
هامش
( 1 ) . اخبار الدول / 111 .
( 2 ) . الفصول المهمّة / 201 .
( 3 ) . وفيات الاعيان 3 / 314 .