پيشگامان بيدار و مخلص كه به صورت وكيلان امام عليه السّلام در ميان جامعه بوده و از سويى به امام نزديك بوده و از خواصّ او بهشمار مىآمدند انجام مىگرديد .
آنان با ايفاى چنين نقشى بر ساير افراد جامعه اشراف كامل داشتند .
امام عليه السّلام وقت بسيارى براى توجيه نمودن اين گروه پيشگام و ارشاد آنها صرف مىنمود و اين مهم از راه جلسات مستقيم روزانه و جلسات دورهاى و همچنين از طريق مكاتبه صورت مىگرفت .
ب . روابط بين رهبرى و بدنهء گروه صالحان : امام عليه السّلام در شهر مدينه همچنين در شهرهاى ديگر عالم اسلام روابط مستقيم و يا غيرمستقيمى با اين دسته افراد داشت . اهل مدينه و يا اهالى ساير شهرهاى اسلامى گاهوبيگاه به ملاقات آن حضرت رفته و با ايشان ديدار مىكردند . آن حضرت نيز گاه به ديدار آنها رفته و با آنان ملاقات مىفرمود . بخشى از مردم نيز كه در شهرهاى ديگر ساكن بوده و امكان آمدن به مدينه را نداشتند ، در موسم حجّ و يا ساير سفرها با آن حضرت ديدار مىكردند . گذشته از اين آن حضرت به بعضى از آنها نامه هم مىنوشتند تا اينكه روابط ميان خود و آنها را حفظ كرده و دوام بخشند . امام باقر عليه السّلام براى برقرارى اين روابط برنامهريزى كرده و بر آنان لازم كرده بود كه هميشه به ديدار آن حضرت بيايند . آن حضرت فرمودهاند :
خداوند متعال مردم را بدينجهت دستور داده تا به سوى اين سنگها [ كعبه ] بيايند و در دور آن طواف كنند تا اينكه پس از آن به سمت ما بيايند و ما را از ولايتمندى خود نسبت به ما آگاه كنند و يارى خود را به ما عرضه دارند « 1 » .
هامش
( 1 ) . كافى 4 / 549 .