مستحقّ اين كمك نبوده ، او را مورد آزار قرار داده و شكر نعمت او را بهجا نياورند مبتلا خواهد كرد و هيچ اجر و ثوابى هم بر كارش مترتب نخواهد شد « 1 » .
آن حضرت همچنين از پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله روايت كردهاند كه فرمود :
مريضان خود را با صدقه مداوا كنيد . . . و اموال خود را با دادن زكات از گزند حوادث مصون نگاه داريد « 2 » .
امام باقر عليه السّلام همچنين در راستاى مبارزهء بىامان خود با انحرافات ، مواردى از انفاق را كه با شريعت اسلام سازگارى دارد بيان فرموده و روش غلط حاكمان را در بذلوبخشش كه اموال را بر حسب خواهشهاى نفسانى و ميل و رغبت خود بين افراد تقسيم كرده و مقيّد به قيدوبندهايى كه شريعت مقدّس اسلام براى انفاق اموال قرار داده است نبودند ، به وضوح بيان فرموده است .
امام باقر عليه السّلام از جدّ بزرگوارش حضرت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله اينچنين روايت فرموده است كه :
پنجكس هستند كه من و هر پيامبر ديگرى كه دعايش در نزد خداوند مستجاب باشد آن پنج طايفه را لعنت كردهايم . . . و يكى از آنان : كسى است كه بيت المال مسلمانان را ملك خود بداند و از آن استفادهء شخصى كرده ، اين عمل را براى خود حلال شمارد » « 3 » .
آن حضرت موارد صدقه دادن را نيز محدود نموده و فرموده است :
صدقه دادن به كسى كه داراى شغل و حرفه و صنعتى هست يا كسى كه داراى بدن سالم ، عقل سالم و قوّت جسمانى است جايز نمىباشد « 4 » .
امام باقر عليه السّلام كه الگو و مقتداى امّت اسلام بود ، خود نيز آنچه به دست
هامش
( 1 ) . محاسن / 99 .
( 2 ) . وسائل الشّيعه 9 / 29 .
( 3 ) . كافى 2 / 293 .
( 4 ) . وسائل الشّيعه 9 / 231 .