34 . و حق كسى كه به تو نيكويى كرده اين است كه از او تشكر كنى ، نيكويىاش را به ياد آرى ، از او به خوبى ياد كنى و ميان خود و خدا درباره او دعاى خالصانه بنمائى كه چون چنين كردى در آشكار و نهان سپاس نيكويىاش را ادا كردهاى ، ديگر اينكه اگر روزى توانائى يافتى نيكى او را تلافى كنى .
35 . اما حق مؤذن آن است كه بدانى تو را به ياد پروردگار عز و جل مىآورد و به بهرهمندى از عبادت دعوتت مىكند و در انجام فريضه واجب به تو كمك مىدهد پس بايد به پاس خوبى كه در حق تو روا داشته از او چونان كسى كه به تو كمك مالى كرده است تشكر كنى .
36 . و حق پيشواى تو در نماز اين است كه بدانى او واسطه ميان تو و پروردگار تو است ، از جانب تو پيش خدا سخن مىگويد ولى تو از جانب وى سخن نمىگوئى ، براى تو دعا مىكند و تو براى او دعا نمىكنى ، تو از ايستادن پيش خدا هراس نمىكنى چون او از طرف تو هراس ايستادن پيش خدا را متحمل مىشود ، اگر نمازش نقصى داشته باشد به عهده او است و اگر درست باشد در ثواب او شريكى و او از اين كامل بودن نماز بهرهاى بيش از تو نمىبرد ، جان تو را با جان خود و نماز تو را با نماز خود حفظ كرده پس بايد او را به همان اندازه شكر كنى .
37 . حق همنشين تو اين است كه با او نرمى كنى و عادلانه با او سخن گويى و از جاى خود بىاجازهء وى برنخيزى - او نيز نبايد بىاجازه تو برخيزد - لغزشهاى او را از ياد برده ، نيكىهايش را به خاطر داشته باشى و جز سخن خير با او نگوئى .
38 . حق همسايهات اين است كه او را در غياب حفظ كنى و در حضور احترام نهى و در برابر ستمى كه به او مىشود يارىاش دهى ، در پى يافتن عيبهايش نباشى ، اگر بدى از وى ديدى بپوشانى ، اگر دانستى كه نصيحتپذير است خصوصى او را نصيحت كنى ، در سختى او را تنها نگذاشته ، از لغزش او در گذرى ، گناهش را ببخشى و به خوشى و بزرگى با او معاشرت كنى و توانائى نيست جز به خدا .
أعلام الهداية ( پيشوايان هدايت ) ( فارسى ) — صفحة 269
مساهمون: منذر حكيم
ص٢٦٩