د - هزار ركعت نماز
همهء شرح حالنويسان بر اين نكته اتفاقنظر دارند كه امام سجاد عليه السّلام در شبانهروز هزار ركعت نماز مىخواند « 1 » ، ايشان پانصد درخت خرما داشت كه در پاى هركدام از آن دو ركعت نماز مىگزارد « 2 » .
در اثر نمازهاى بسيار آن حضرت مواضع سجدهء ايشان ( مثل پيشانى ، سر زانوها و . . . ) پينههايى مانند پينهء زانوى شتر مىبست و هرسال مقدارى از آن پينهها مىريخت و امام عليه السّلام آن را در كيسهاى جمع مىنمود و پس از شهادت آن حضرت آن كيسه نيز با ايشان دفن گرديد « 3 » .
ه - سجدهء زياد
نزديكترين حالت بنده با خدا چنانكه در حديث شريف نيز آمده سجده است و امام سجاد عليه السّلام از روى خضوع و اظهار ذلت نزد خداى متعال بسيار سجده مىنمود . روايت شده كه روزى امام عليه السّلام به صحرا رفتند يكى از غلامان كه به دنبال ايشان رفته بود آن حضرت را در حال سجده روى سنگ سختى يافت و شماره كرد كه ايشان اين ذكر را هزار بار در آنحال بر زبان جارى نمود :
« لا إله إلّا اللّه حقّا حقّا ، لا إله إلّا اللّه تعبّدا و رقّا ، لا إله إلّا اللّه إيمانا و صدقا » ؛ [ اقرار مىكنم ] هيچ پروردگارى جز اللّه نيست ، اقرارى از روى حقيقت و هيچ پروردگارى جز اللّه نيست ، اقرارى از روى عبوديت و بندگى و هيچ پروردگارى جز
هامش
( 1 ) . تهذيب التهذيب 7 / 306 ، نور الأبصار / 136 ، الإتحاف بحب الأشراف / 49 ، و مصادر ديگر .
( 2 ) . بحار الأنوار 46 / 61 ، الخصال / 487 .
( 3 ) . خصال / 488 .