بيدارى ديگران بكوشد ، خود بيدار شود .
3 . فرمود : « لا يكمل العقل الّا باتباع الحق » ؛ « 1 »
خرد ، جز با پيروى از حق و حقيقت به كمال نخواهد رسيد .
4 . العاقل لا يحدّث من يخاف تكذيبه ، و لا يسأل من يخاف منعه و لا يثق به من يخاف غدره ، و لا يرجو من لا يوثق برجائه » ؛
انسان عاقل با كسى كه بيم دارد او را تكذيب كند ، سخن نمىگويد و از كسى كه خواستهاش را برنمىآورد خواهش و تمنّايى انجام نمىدهد و به كسى كه از خيانتش بيم دارد ، اعتماد نمىكند و از كسى كه به دو اميدى ندارد ، درخواستى نمىكند .
5 . العلم لقاح المعرفة ، و طول التجارب زيادة في العقل ، و الشرف التقوى ، و القنوع راحة الأبدان و من أحبّك نهاك و من ابغضك أغراك » ؛ « 2 »
علم و دانش ، نخستين درجهء معرفت و شناخت است ، زيادى تجربه افزايش خرد است و شرافت ، تقواست و قناعت راحتى و آسايش بدن است ، هركس دوستدار تو باشد تو را از انجام كار ناپسند بازمىدارد و آنكس كه با تو سر دشمنى داشته باشد ، تو را به انجام كارهاى زشت و ناپسند وامىدارد .
6 . « من دلائل العالم انتقاده لحديثه و علمه بحقائق فنون النظر » ؛ « 3 »
از جمله نشانههاى دانشمند اين است كه سخن خويش را نقد مىكند و با نظريات گوناگون آشناست .
7 . « لو أن العالم كل ما قال أحسن و أصاب لأوشك أن يجنّ من العجب ، و انما العالم من يكثر صوابه » ؛
هامش
( 1 ) . همان / 742 به نقل از اعلام الدين / 298 ، اين مضمون از امام على عليه السّلام نيز وارد شده است .
( 2 ) . موسوعة الكلمات الامام الحسين / 742 به نقل از حياة الامام الحسين 1 / 181 .
( 3 ) . موسوعة كلمات الامام الحسين / 742 .