موارد قرارداد صلح در حقيقت بر اعمال و رفتار معاويه كه براى اجراى طرحهاى خود از شيوهء نيرنگ و فريب و پوشش دين استفاده كرد ، قيدوبند نهاده بود ، ولى هماكنون ماجرا تفاوت داشت ، زيرا پس از مرگ معاويه از ديدگاه پيشواى معصوم و صاحب اصلى خلافت حضرت ابا عبد اللّه الحسين عليه السّلام جز رويارويى مستقيم با دشمن چارهاى نبود و امكان پذيرش صلاحيت و شايستگى يزيد و بنى اميه براى خلافت ، حتى عقلا نيز وجود نداشت .
نظر به اينكه نتايج سقيفه براى محو آثار دين ، نوعى هشدار به شمار مىآمد . امام حسين ع فرمود :
مردم ! رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : هريك از شما زمامدار ستمپيشهاى را كه حرام خدا را حلال شمرده و با خدا پيمانشكنى مىكند و با سنت رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله مخالفت مىورزد و ميان بندگان خدا با گناه و ستم رفتار مىكند ، مشاهده كند و در عمل و گفتار با او به ستيز نپردازد ، خداوند او را در جايگاه همان ستمگر در آتش دوزخ قرار خواهد داد .
يزيد از كليهء صفات ناپسندى كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله مردم را از آنان برحذر مىداشت ، برخوردار بود و امام حسين عليه السّلام كه وارث پيامبر و مشعلدار رسالت بود ، براى رويارويى با دشمن در جهت تغيير و تبديل چنين وضعيتى ، از ديگران سزاوارتر بود .
2 . مسئوليت امام در قبال مسلمانان
امام حسين عليه السّلام تجسم رهبر الهى دينى بود كه كليهء ارزشهاى پسنديده و فضايل والاى اخلاقى در وجودش متبلور بود .