بخش دوم مواضع و دستاوردهاى امام عليه السّلام
مبحث نخست از بيعت تا صلح
1 . سخنان امام مجتبى عليه السّلام در روز شهادت پدر
به گفتهء بيشتر تاريخنگاران : امام حسن عليه السّلام فرداى آن شبى كه پدر بزرگوارش به خاك سپرده شد ، در جمع مردم به ايراد سخن پرداخت و فرمود :
مردم ! در چنين شبى قرآن نازل گرديد و عيسى بن مريم به آسمان برده شد و يوشع بن نون به قتل رسيد و پدرم نيز در اين شب به شهادت رسيد . به خدا سوگند ! هيچ يك از اوصياى قبل و بعد از پدرم براى ورود به بهشت ، بر او پيشى نمىگيرند .
هرگاه رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله او را با گروهى از جنگاوران به نبرد مىفرستاد ، جبرئيل در سمت راست و ميكائيل در سمت چپ او مىجنگيدند ، وى زر و سيمى از خود به جاى ننهاد ، جز هفتصد درهم از اضافهء صدقاتى كه آن را جهت خريد خدمتگزارى براى خانوادهاش ذخيره كرده بود . « 1 »
شيخ مفيد قدّس سرّه در « ارشاد » اين سخنرانى را چنين آورده است :
« ابو مخنف لوط بن يحيى ، از اشعث بن سوار ، از ابو اسحاق سبيعى و ديگران روايت كرده كه گفتند : فرداى آن شب كه امير المؤمنين عليه السّلام به شهادت رسيد ، امام حسن عليه السّلام به ايراد سخن پرداخت و پس از حمد و ثناى الهى و
هامش
( 1 ) . امالى 192