از روايات تاريخى استفاده مىشود كه فدك در اختيار فاطمهء زهرا عليها السّلام بوده و آن مخدّره در آن ملك ، تصرف مىكردند و با استناد به سخنان صريح امام على عليه السّلام در نامهاى كه به عثمان بن حنيف انصارى فرماندار خود در بصره فرستاد ، فدك در اختيار خاندان پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله و سلم قرار داشته است آنجا كه فرمود :
« بلى كانت في أيدينا فدك من كلّ ما أظلّته السماء فشحّت عليها نفوس قوم و سخت عنها نفوس قوم آخرين ، و نعم الحكم اللّه . . . » ؛ « 1 »
آرى ، تنها از آنچه آسمان بر آن سايه افكنده ، فدك در اختيار ما بود ولى گروهى بر آن بخل ورزيدند و گروهى ديگر سخاوتمندانه از آن چشم پوشيدند و بهترين داور خداست .
برخى از روايات بيانگر اين است وقتى خلافت ابو بكر سر و سامان يافت ، فدك را از فاطمه گرفت « 2 » ، معناى اين سخن اين است كه فدك در اختيار فاطمه ، و از دوران پدر بزرگوارش در تصرف آن بزرگ بانو بوده و ابو بكر آن را از وى به زور ستانده است .
در روايت علامهء مجلسى آمده است : رسول اكرم صلّى اللّه عليه و إله و سلم پس از ظفر يافتن بر فدك هنگام ورود به مدينه بر فاطمه وارد شد و فرمود :
دخترم ! خداوند فدك را از ( يهوديان ) به پدرت بازگردانده است و آن را به وى اختصاص داده و ملك ويژهء پدر توست و مسلمانان در آن حقى ندارند ، و من هر گونه بخواهم مىتوانم در آن تصرف نمايم [ زهرا جان ! ] من بابت مهريهاى كه از مادرت خديجه بر عهدهام بود ، فدك را به تو پيشكش نموده و آن را به تو و فرزندان بعدىات مىبخشم .
هامش
( 1 ) . نهج البلاغه نامهء 45 .
( 2 ) . صواعق المحرقه 25 .