شايستهء خلافت گردانده ، در صورتىكه خود به ديدگاه رسول اكرم صلّى اللّه عليه و إله و سلم در مورد على عليه السّلام در ماجراى « يوم الدار » احد ، احزاب ، حديبيه ، خيبر ، حنين ، تبوك و غدير خم و ايجاد پيمان برادرى بين پيامبر و على عليه السّلام در مكه و مدينه ، اعتراف دارند . ولى هيچيك از اين موارد را نه تنها دليل ، بلكه اشارهاى به انتخاب على عليه السّلام براى منصب خلافت پس از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله و سلم نمىدانند ، امّا دو ركعت نمازى را كه ابو بكر [ بر فرض صحت ] با مسلمانان بهجا آورده دليل روشنى بر شايستگى وى به رهبرى مسلمانان پس از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله و سلم و دادن صلاحيتهاى لازمه به او ، بهشمار مىآورند .
آنچه در روايت زبير بن بكّار آمده دلالت دارد كه حركت انصار و گرد همايى آنان در سقيفه ، در پاسخ برنامهريزى مهاجران كه طى آن قصد رسيدن به قدرت داشتند ، انجام پذيرفته است . وى مىگويد : وقتى مردم با ابو بكر بيعت كردند ، او را با سان و رژه به مسجد آوردند ، در پايان آن روز جمعى از انصار و گروهى از مهاجران ، انجمنى تشكيل داده و افراد ، يكى پس از ديگرى در آن جمع سخن گفتند .
عبد الرحمان بن عوف اظهار داشت : اى جماعت انصار ! هرچند شما از فضايل زيادى برخورداريد و پيروزىهاى چشمگيرى توسط شما به دست آمده و از سوابق درخشانى بهرهمنديد ، ولى افرادى چون ابو بكر و عمر و على و ابو عبيده ميان شما وجود ندارد .
زيد بن ارقم در پاسخ گفت : اى عبد الرحمن ! ما فضيلت كسانى را كه نام بردى انكار نمىكنيم ، ولى ما افرادى چون سعد بن عباده رهبر انصار و ابىّ بن كعب را بين خود داريم كه خداوند به رسول خود فرمان مىدهد بر او درود فرستد و قرآن را از او دريافت كند . و معاذ بن جبل از ماست كه روز قيامت پيشاپيش دانشمندان در حركت است و خزيمة بن ثابت كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله و سلم
أعلام الهداية ( پيشوايان هدايت ) ( فارسى ) — صفحة 157
مساهمون: منذر حكيم
ص١٥٧