برجستهترين راهنما و پيشوايى بهشمار مىآمد كه بشر در تبليغ دعوت و تعليم و تربيت ، سراغ داشت .
تبديل محيط جاهلى در ظرف چند سال به نگاهبانى مورد اعتماد و مدافعى نيرومند براى كتاب هدايت و مشعلى فروزان در علم و دانش و مقاوم در برابر تحركات دگرگونكنندهء حقيقت تحوّلى شگرف تلقى مىشد . اين ويژگى را بايد معجزهء اين كتاب جاودانى و رسول گرامى و پيشواى ( امّى ) دانست . كسى كه - در آن جامعهء پر از جهل - بيش از همهء مردم از خرافات و اوهام فاصله داشت و اين ويژگى ، نور بصيرت الهى بهشمار مىآمد كه زواياى وجود مباركش را احاطه كرده بود .
2 . نخستين پرستشگر
خضوع كامل در برابر خدا ، آفريدگار هستى و ايجادكنندهء وجود و تسليم كامل در مقابل قدرت عظيم و نفوذ حكم او و بندگى بىچونوچرا و از سر اختيار در برابر معبود يكتا و بىنياز ، نخستين قلّهاى است كه هر انسانى بايد آن را پشتسر نهد تا براى گزينش الهى مهيا گردد . قرآن كريم در مورد پيامبر بلند مرتبهء اسلام ، به اين حقيقت گواهى مىدهد :
قُلْ إِنَّنِي هَدانِي رَبِّي إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ
. . .
وَ أَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ ؛
« 1 »
بگو : پروردگارم مرا به راه راست هدايت كرده . . . و من نخستين مسلمانم .
اين ويژگى ، نشان كمالى است كه اين بندهء مسلمان ، بدان دست يافت و در بندگى خود در برابر خدا ، گوى سبقت از ديگران ربود و اين بندگى بىمانند ، در
هامش
( 1 ) . انعام / 161 - 163 .