فرمود : امّا دليل خلق پشه و ساس يكى اين است كه آنها خوراك گروهى از پرندگانند ، و نيز همان را وسيله اى براى خوار شمردن يكى از جبّاران متمرّد و منكر ربوبيّت خود نمود ، خدا نيز ضعيفترين خلق خود را بر او مسلَّط ساخت تا قدرت و عظمت خود را به دو بنماياند ، و آن همان پشه اى بود كه از بينى داخل مغزش شده و او را كشت .
و اين را بدان كه اگر ما در يكايك مخلوقات نظر كرده و علَّت خلق و آفريدنش را جستجو كنيم آن را خواهيم يافت و در نهايت با رسيدن به تمام معلومات بىنياز شده و برابر مىشويم ( 1 ) .
پرسيد : آيا آفرينش و تدبير خداوند خدشه پذير است ؟ فرمود : نه .
زنديق افزود : در بارهء آفريدن پوست ختنه گاه چه ميگوييد آيا از سر حكمت بوده يا عبث و بيهوده ؟ فرمود : بلكه از روى حكمت حضرت حقّ است .
گفت : شما فعل خدا را دستخوش تغيير داده و كار خودتان را در ختنه كردن آن صحيحتر
هامش
( 1 ) اين مطلب از موضوعات بسيار عميق در بحثهاى متداول ميان حكماى گذشته بوده كه چگونه مىشود شرّ و بدى از حكيم صادر شود ؟ و در پاسخ بدين سؤال جوابهاى گوناگونى داده شده : برخى مانند ثنويّه براى بدى خالق شرّ و براى خوبى معتقد به خالق خير شدهاند ، و آنچه در متن از امام معصوم عليه السّلام نقل شده پاسخى متين در حلّ مشكل است .