ماليات دكانها / 25 / 1672 / -
« املاك اطراف شهر / - / 1790 / در نيم فرسنگى بالاى كوه محلى به نام سرليل وجود دارد كه در آن كمى كشاورزى مىشود . در حدود سال 879 هجرى ( 96 - 1395 ) زمانيكه سيد رضى كيا لاهيجان را غارت كرد برادرش سيد حسن كيا كه خود را والى معرفى كرده بود به مردم ليل پناه برد و آنها به او پناه دادند . سيد رضى كيا كه در تعقيب او بود دستور داد تا ليل را آتش زدند هفت سال بعد سيد رضى كيا به آنها اجازه داد تا باز گردند و ده خود را مجددا آباد كنند . در اين دوره مردم ليل كه از نژاد عرب بودند به چهار شعبه به نام بز
Baz
بسام
Besam
سرتيز و گرام
Gram
تقسيم شده بودند . خود دهكده در كوه مشجر و كم ارتفاع جنوب لاهيجان واقع شده است . تقريبا به نظر مىرسد كه نمىتوان به اين مكان دسترسى پيدا كرد . و به همين جهت در آنجا قلعهاى از طرف سلاطين بيه پيش ساخته بودند كه از آن به عنوان زندان دولتى استفاده مىنمودند « 1 » عبد الفتاح فومنى مردم آنجا را غير معمولى و سفاك دانسته است . رسم عجيبى در ميان آنها وجود دارد و
هامش
( 1 ) - ليل دهى است در طالشستان لاهيجان . محكم و مضبوط و راههاى ناهموار و شوارع صعب المسالك و طرق دشوار دارد و در زمان حكام لاهيجان زندان جاى ايشان بود و هر كس را غضب مىكردند و يا در قتل تأملى داشتند بدان صوب مىفرستادند و ساكنان آنجا همه بيرحم و سفاك بودهاند . « عبد الفتاح فومنى ورق 220 »
( از افزودههاى رابينو )